Uroczystości w Krakowie – 10 lutego 2026
Na pl. o. Studzińskiego w Krakowie oraz w Forcie Skotniki 10 lutego 2026 r. odbędą się uroczystości w 86. rocznicę pierwszej masowej deportacji obywateli polskich w głąb Związku Sowieckiego.
Program uroczystości 10 lutego 2026 r.
10.00 – uroczystość patriotyczna, złożenie wieńców pod tablicą Zesłańców Sybiru, pl. o. Adama Studzińskiego w Krakowie
11.00 – dalsza część uroczystości w Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN w Krakowie, Fort Skotniki 52 ½ N, ul. Kozienicka 24
Organizatorzy: wojewoda małopolski, Oddział IPN w Krakowie, UKEN w Krakowie, Centrum Dokumentacji Zsyłek, Wypędzeń i Przesiedleń UKEN oraz Oddział Związku Sybiraków w Krakowie.

Sowieckie deportacje polskich obywateli
10 lutego 1940 r. Sowieci wywieźli obywateli polskich ze wschodnich województw II RP, zajętych po 17 września 1939 r. przez Armię Czerwoną. Na mrozie dochodzącym do minus 40 stopni, wysłano ich w podróż przez tysiące kilometrów w bydlęcych wagonach, bez jedzenia, picia i zachowania elementarnej higieny. Na nieludzką ziemię do niewolniczej pracy trafiły m.in. rodziny urzędników, ziemian i osadników wojskowych.
W latach 1940-1941 sowieci przeprowadzili cztery masowe deportacje obywateli polskich. Druga odbyła się 13 kwietnia 1940 r. W jej wyniku wysiedlono głównie rodziny osób przetrzymywanych w obozach jenieckich oraz więzionych i aresztowanych. Trzecia tura wywózek odbyła się 29 czerwca 1940 r. i dotknęła głównie tzw. bieżeńców, czyli uciekinierów spod okupacji niemieckiej. Czwarta – w maju i czerwcu 1941 r. Wysiedleniu podlegali przede wszystkim członkowie konspiracji i ich bliscy, rodziny osób rozstrzelanych, aresztowanych za „działalność kontrrewolucyjną”, ukrywających się lub zbiegłych pod okupację niemiecką.

