{"id":41148,"date":"2026-01-22T14:16:01","date_gmt":"2026-01-22T13:16:01","guid":{"rendered":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/?p=41148"},"modified":"2026-03-24T17:14:23","modified_gmt":"2026-03-24T16:14:23","slug":"105-rocznica-smierci-wladyslawa-zelenskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/2026\/01\/22\/105-rocznica-smierci-wladyslawa-zelenskiego\/","title":{"rendered":"105. rocznica \u015bmierci W\u0142adys\u0142awa \u017bele\u0144skiego"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">W pi\u0105tek, 23 stycznia, minie 105. rocznica \u015bmierci W\u0142adys\u0142awa \u017bele\u0144skiego, kompozytora, pianisty, pedagoga, za\u0142o\u017cyciela i pierwszego dyrektora Konserwatorium Towarzystwa Muzycznego w Krakowie, a tak\u017ce Honorowego Obywatela Krakowa. Z tej okazji na grobie artysty na Cmentarzu Rakowickim zap\u0142onie znicz od w\u0142adz Miasta Krakowa.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W\u0142adys\u0142aw \u017bele\u0144ski urodzi\u0142 si\u0119 6 lipca 1837 roku w Grodkowicach. 23 lutego 1846 roku w trakcie rzezi galicyjskiej dw\u00f3r w Grodkowicach zosta\u0142 napadni\u0119ty przez uzbrojonych ch\u0142op\u00f3w, ojciec \u017bele\u0144skiego zgin\u0105\u0142, a matka z dzie\u0107mi przenios\u0142a si\u0119 do Krakowa.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W latach 1850\u20131857 W\u0142adys\u0142aw \u017bele\u0144ski ucz\u0119szcza\u0142 do krakowskiego Gimnazjum \u015bw. Anny (Kolegium Nowodworskiego), ucz\u0105c si\u0119 r\u00f3wnocze\u015bnie gry na fortepianie u Kazimierza Wojciechowskiego, a nast\u0119pnie u Jana Germasza. W zakresie kompozycji kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 u Franciszka Mireckiego. W wieku 20 lat mia\u0142 ju\u017c w swoim dorobku kompozytorskim dwa kwartety smyczkowe, trio fortepianowe oraz Uwertur\u0119 na orkiestr\u0119, kt\u00f3rej prawykonaniem osobi\u015bcie dyrygowa\u0142 na koncercie 29 lipca 1857 r. w Krakowie. W 1857 r. rozpocz\u0105\u0142 studia na wydziale filozoficznym, kt\u00f3re kontynuowa\u0142 na Uniwersytecie Karola w Pradze, uzyskuj\u0105c w 1862 r. tytu\u0142 doktora. Tam te\u017c podj\u0105\u0142 te\u017c studia kontrapunktu i gry organowej pod kierunkiem Josefa Krej\u010diego. W 1866 r. rozpocz\u0105\u0142 studia kompozytorskie w Konserwatorium Paryskim u Napol\u00e9ona-Henriego Rebera, nast\u0119pnie prywatnie uzupe\u0142nia\u0142 studia kompozytorskie u Bertolda Damckego.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">W 1870 r. \u017bele\u0144ski powr\u00f3ci\u0142 do kraju. 30 stycznia 1871 r. w Krakowie odby\u0142 si\u0119 jego koncert kompozytorski, z kt\u00f3rego doch\u00f3d przeznaczy\u0142 na odbudow\u0119 Sukiennic. Po \u015bmierci Stanis\u0142awa Moniuszki obj\u0105\u0142 klas\u0119 harmonii i kontrapunktu w Konserwatorium Warszawskim. W 1878 r. zosta\u0142 dyrektorem artystycznym Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego. W 1881 r. powr\u00f3ci\u0142 na sta\u0142e do Krakowa. Z jego inicjatywy zosta\u0142o powo\u0142ane Konserwatorium Krakowskie, w kt\u00f3rym pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dyrektora. W konserwatorium prowadzi\u0142 tak\u017ce klas\u0119 organ\u00f3w i wyk\u0142ada\u0142 przedmioty teoretyczne. Jednym z jego uczni\u00f3w by\u0142 pianista i kompozytor Zygmunt Stojowski.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u017bele\u0144ski przyby\u0142 do Krakowa ju\u017c jako znany kompozytor, m.in. \u201eSymfonii\u201d (1871), uwertury \u201eW Tatrach\u201d (1872), \u201e3 kwartet\u00f3w smyczkowych\u201d, \u201eTria fortepianowego\u201d, licznych utwor\u00f3w fortepianowych i pie\u015bni. Wiele jego dzie\u0142 ukaza\u0142o si\u0119 drukiem w renomowanych firmach w Niemczech i W\u0142oszech. W Krakowie napisa\u0142 m.in. 4 opery: \u201eKonrad Wallenrod\u201d (1884), \u201eGoplana\u201d (1896), \u201eJanek\u201d (1900), \u201eStara ba\u015b\u0144\u201d (1906), a tak\u017ce \u201eKoncert fortepianowy Es-dur\u201d op. 60, \u201eKwartet fortepianowy c-moll\u201d op. 62 i \u201eII Symfoni\u0119\u201d (1912) oraz liczne kompozycje okoliczno\u015bciowe, zw\u0142aszcza kantaty przeznaczone na patriotyczne uroczysto\u015bci.<\/p>\n<p>W 1913 r., w 75. rocznic\u0119 swoich urodzin, otrzyma\u0142 honorowe obywatelstwo miasta Krakowa.<\/p>\n<p>Zmar\u0142 23 stycznia 1921 roku w Krakowie. Zosta\u0142 pochowany na Cmentarzu Rakowickim.<\/p>\n<p>Fot. domena publiczna<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W pi\u0105tek, 23 stycznia, minie 105. rocznica \u015bmierci W\u0142adys\u0142awa \u017bele\u0144skiego, kompozytora, pianisty, pedagoga, za\u0142o\u017cyciela i pierwszego dyrektora Konserwatorium Towarzystwa Muzycznego w Krakowie, a tak\u017ce Honorowego Obywatela Krakowa. Z tej okazji &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":41149,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,72,2,1,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41148"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=41148"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41148\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41150,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41148\/revisions\/41150"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/41149"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41148"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=41148"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41148"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}