![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/4-5-1.jpg\")
<\/p>\nW aktach krakowskiej Dyrekcji Policji znajduje si\u0119 niewielka notatka nosz\u0105ca dat\u0119 15 pa\u017adziernika 1896 r. Zawiera ona informacj\u0119, \u017ce Maurycy Kapellner, lat 20, medyk, rodem z Wietrzychowic w Galicji, kt\u00f3ry prowadzi\u0142 mi\u0119dzy robotnikami stolarskimi agitacj\u0119 socjalistyczn\u0105, obecnie zachowuje si\u0119 spokojnie.<\/p>\n
Prawie czterdzie\u015bci lat p\u00f3\u017aniej, 18 lutego 1933 r. \u201eIlustrowany Kuryer Codzienny\u201d donosi\u0142: \u201e\u2026przewodnicz\u0105cy grup parlamentarnych Rady miejskiej w osobach dr. Radzy\u0144skiego, dr. Czuchajowskiego, prof. dr. Kumanieckiego, insp. Hardta i dr. Korolewicza udali si\u0119 wraz z wiceprezydentem dr. Klimeckim i sekretarzem prezydjum dr. Piotrowskim do prywatnego mieszkania dr. Mieczys\u0142awa Kaplickiego w deputacji, przynosz\u0105c mu wynik g\u0142osowania i zapytuj\u0105c, czy przyjmie mandat. W \u015blad za delegacj\u0105 Rady miejskiej uda\u0142y si\u0119 w pochodzie przed dom nowo wybranego prezydenta przy ul. Potockiego 2 delegacje i zwi\u0105zki zgromadzone przed magistratem, z orkiestrami tramwajow\u0105 miejsk\u0105 na czele. Dr Mieczys\u0142aw Kaplicki o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce przyjmuje mandat i dzi\u0119kuje za zaufanie, przez ten wyb\u00f3r mu okazane.<\/p>\n
Student medycyny z 1896 r. i prezydent sto\u0142ecznego-kr\u00f3lewskiego miasta z 1933 r. to ta sama osoba, czyli: lekarz, spo\u0142ecznik, polityk, a tak\u017ce legionista odznaczony mi\u0119dzy innymi: krzy\u017cem Virtuti Militari, Krzy\u017cem Walecznych oraz Krzy\u017cem Niepodleg\u0142o\u015bci z Mieczami.<\/p>\n
<\/p>\n
Mieczys\u0142aw Kaplicki przyszed\u0142 na \u015bwiat w podtarnowskich Wietrzychowicach jako Maurycy Kapellner. Studia medyczne na Uniwersytecie Jagiello\u0144ski rozpocz\u0105\u0142 w 1894 r. Wbrew temu, co zapisano w policyjnej notatce, nie zachowywa\u0142 si\u0119 \u201espokojnie\u201d. Dzia\u0142a\u0142 w bardzo radykalnej akademickiej organizacji Zjednoczenie. By\u0142 te\u017c jednym z za\u0142o\u017cycieli wydawanego w Krakowie i adresowanego do w\u0142o\u015bcian socjalistycznego pisma \u201ePrawo Ludu\u201d. Redakcja \u201ePrawa\u201d, kt\u00f3rego pierwszy numer ukaza\u0142 si\u0119 10 pa\u017adziernika 1896 r., deklarowa\u0142a, \u017ce \u201epodejmuje si\u0119 pracy w s\u0142u\u017cbie uci\u015bnionej klasy ch\u0142opskiej, b\u0119dzie interes\u00f3w tej klasy broni\u0142a, chce by\u0107 broni\u0105 w r\u0119kach ludu, kt\u00f3ry takiej broni czem [!] raz wi\u0119cej b\u0119dzie potrzebowa\u0142\u201d. Mo\u017cna podejrzewa\u0107, \u017ce dzi\u0119ki m\u0142odzie\u0144czym do\u015bwiadczeniom z rodzinnych podtarnowskich Wietrzychowic, gdzie Kapellner senior dzier\u017cawi\u0142 \u201emaj\u0105tek ziemski\u201d, student medycyny swobodnie porusza\u0142 si\u0119 w tematyce wiejskiej. Redagowanie socjalistycznego pisma dla wsi by\u0142o niew\u0105tpliwie du\u017cym wyzwaniem, zw\u0142aszcza, \u017ce redakcja wzywa\u0142a czytelnik\u00f3w, \u201ea\u017ceby nam donosili o wszystkich krzywdach i bezprawiach dziej\u0105cych si\u0119 po wsiach, o niedoli i n\u0119dznem [!] po\u0142o\u017ceniu swojem [!].Odno\u015bcie si\u0119 do nas z zaufaniem, a my ka\u017cd\u0105 tak\u0105 spraw\u0119 odpowiednio zu\u017cytkujemy\u201d.<\/p>\n
Po sko\u0144czeniu w 1901 r. studi\u00f3w medycznych dr Kapellner, kt\u00f3ry specjalizowa\u0142 si\u0119 w dermatologii, harmonijnie \u0142\u0105czy\u0142 praktyk\u0119 lekarsk\u0105 z dzia\u0142alno\u015b\u0107 polityczn\u0105 oraz spo\u0142eczn\u0105. Zosta\u0142 jednym w przyw\u00f3dc\u00f3w Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i \u015al\u0105ska Cieszy\u0144skiego. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c aktywnie z Uniwersytetem Ludowym im. Adama Mickiewicza.<\/p>\n
Kiedy wybucha\u0142a wojna z Rosj\u0105, lekarz, socjalista i polski patriota nie m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 w domu. Dr Maurycy Kapellner poszed\u0142 wi\u0119c wojowa\u0107 w szeregach 5. pu\u0142ku piechoty Legion\u00f3w Polskich. Po wojnie wr\u00f3ci\u0142 do Krakowa i nadal pracowa\u0142 jako lekarz. Z socjalistami rozsta\u0142 si\u0119 definitywnie po zamachu majowym, czemu trudno si\u0119 dziwi\u0107. By\u0142 przecie\u017c legionist\u0105, pi\u0142sudczykiem, czy wr\u0119cz \u201esanatorem\u201d, czyli zwolennikiem sanacji. Po zmianie nazwiska, ju\u017c jako Mieczys\u0142aw Kaplicki dzia\u0142a\u0142 w pi\u0142sudczykowskim Bezpartyjnym Bloku Wspierania Rz\u0105du. M\u00f3wiono, \u017ce wr\u0119cz kierowa\u0142 jego krakowsk\u0105 organizacj\u0105.<\/p>\n
Obj\u0119cie funkcji prezydenta by\u0142o odwa\u017cn\u0105 decyzj\u0105. Krak\u00f3w, podobnie zreszt\u0105 jak ca\u0142a Polska, zmaga\u0142 si\u0119 jeszcze ze skutkami wielkiego kryzysu z 1929 r. Uzdrowienia wymaga\u0142a zw\u0142aszcza gospodarka miejskimi finansami. W tym celu prezydent Kaplicki powo\u0142a\u0142 w magistracie Wydzia\u0142 Finansowy. Z jego inicjatywy powsta\u0142 w 1936 r. wieloletni program inwestycyjny. Rozpocz\u0119to budow\u0119 nowego gmachu Muzeum Narodowego. Niew\u0105tpliwie ma racj\u0119 dr Piotr Hapanowicz, kt\u00f3rego zdaniem Mieczys\u0142aw Kaplicki \u201eby\u0142 najwybitniejszym prezydentem mi\u0119dzywojennego Krakowa, inicjatorem perspektywicznego, kompleksowego programu rozwoju miasta. W ci\u0105gu swej pi\u0119cioletniej prezydentury konsekwentnie realizowa\u0142 swoje zamierzenia uzdrowienia administracji i gospodarki miejskiej\u201d.<\/p>\n
Cho\u0107 prezydent by\u0142 zdeklarowanym pi\u0142sudczykiem, to jednak docenia\u0142 ludzi, kt\u00f3rzy mieli inne pogl\u0105dy. Kiedy w czerwcu 1938 r. wystawiono w Barbakanie po raz pierwszy, przygotowane przez Adama Polewk\u0119, widowisko \u201eIgrce w gr\u00f3d wal\u0105\u201d, prezydent Kaplicki przyzna\u0142 autorowi specjaln\u0105 nagrod\u0119. By\u0142o to najzupe\u0142niej prywatne wyr\u00f3\u017cnienie. Zwa\u017cywszy lewicowe pogl\u0105dy oraz dzia\u0142ania \u201emistrza Polewki\u201d (bardziej komunistycznej, ni\u017c socjalistycznej proweniencji) przyznanie oficjalnej, miejskiej nagrody by\u0142o absolutnie niemo\u017cliwe. Jesieni\u0105 1936 r. zmar\u0142 Ignacy Daszy\u0144ski, partyjny towarzysz dr. Kaplickiego jeszcze z czas\u00f3w Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i \u015al\u0105ska Cieszy\u0144skiego. Pogrzeb odby\u0142 si\u0119 na koszt miasta, a prezydent zamiast wie\u0144ca \u201ez\u0142o\u017cy\u0142 100 z\u0142 na fundusz Obywatelskiego Komitetu Pomocy Zimowej Bezrobotnym w Krakowie\u201d.<\/p>\n
Prezydent Mieczys\u0142aw Kaplicki zrezygnowa\u0142 z funkcji 27 stycznia 1939 r. \u017begnaj\u0105c si\u0119 w sali Portretowej z naczelnikami wydzia\u0142\u00f3w oraz dyrektorami miejskich przedsi\u0119biorstw, powiedzia\u0142 mi\u0119dzy innymi, \u017ce \u201epraca urz\u0119dnik\u00f3w ma wtedy tw\u00f3rcz\u0105 warto\u015b\u0107, je\u015bli chroni si\u0119 od biurokratyzmu, a przepe\u0142niona jest mi\u0142o\u015bci\u0105 dla Krakowa\u201d.<\/p>\n
Po tragicznym wrze\u015bniu 1939 r. dr Kaplicki \u201eznalaz\u0142 si\u0119 na terytorium ZSRR. S\u0142u\u017cy\u0142 jako lekarz w Wojsku Polskim na Wschodzie. Zmar\u0142 7 sierpnia 1959 r. w Wielkiej Brytanii. 17 sierpnia 1972 r. w \u201eDzienniku Polskim\u201d ukaza\u0142 si\u0119 nekrolog: \u201e\u015ap Hanna z Rossmann\u00f3w Kaplicka, wdowa po Mieczys\u0142awie, Prezydencie Kr\u00f3l. St. Miasta Krakowa, opatrzona \u015aw. Sakramentami zmar\u0142a w Krakowie dnia 4 sierpnia 1972 r.\u2026\u201d. Na nabo\u017ce\u0144stwo \u017ca\u0142obne, kt\u00f3re mia\u0142o by\u0107 odprawione w kolegiacie \u015bw. Anny, zapraszali \u201erodzina i przyjaciele\u201d.<\/p>\n
Wspominaj\u0105c prezydenta Mieczys\u0142awa Kaplickiego, nie mo\u017cemy nie zada\u0107 sobie pytania, dlaczego jego portret nie wisi w krakowskim magistracie obok portret\u00f3w J\u00f3zefa Dietla i Juliusza Leo.<\/p>\n
<\/p>\n
Fot: NAC\/Fot. Jan Graczy\u0144ski \/ krakow.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W aktach krakowskiej Dyrekcji Policji znajduje si\u0119 niewielka notatka nosz\u0105ca dat\u0119 15 pa\u017adziernika 1896 r. Zawiera ona informacj\u0119, \u017ce Maurycy Kapellner, lat 20, medyk, rodem z Wietrzychowic w Galicji, kt\u00f3ry … <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":40376,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,11,2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40375"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=40375"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40375\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":40378,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40375\/revisions\/40378"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40376"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40375"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40375"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=40375"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}