![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/xc-scaled.jpg\")
Wysoka fala uroczysto\u015bci \u017ca\u0142obnych po ostatnim obro\u0144cy ojczyzny przesz\u0142a przez wszystkie ziemie dawnej Rzeczypospolitej, zw\u0142aszcza przez ziemie by\u0142ego Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego. Modlono si\u0119 za Ko\u015bciuszk\u0119 w ko\u015bcio\u0142ach rzymskokatolickich, protestanckich zborach, cerkwiach, synagogach i meczetach. Modlono si\u0119 w warszawskim ko\u015bciele \u015bw. Krzy\u017ca oraz w starej stolicy Polski \u2013 Krakowie: u oo. kapucyn\u00f3w, w ko\u015bciele Mariackim i w katedrze na Wawelu. Przedhistoryczne podkrakowskie kopce spowite w legendy o Kraku i Wandzie dawa\u0142y r\u0119kojmi\u0119 trwa\u0142o\u015bci podobnego rodzaju pomnika. R\u00f3wnocze\u015bnie modne jeszcze gusty klasyczne przypomina\u0142y o grobach helle\u0144skich bohater\u00f3w w rodzaju mogi\u0142y-kurhanu Agamemnona w Mykenach. Postanowiono wznie\u015b\u0107 Ko\u015bciuszce wielk\u0105 symboliczn\u0105 mogi\u0142\u0119 jako pomnik, na wzg\u00f3rzu b\u0142. Bronis\u0142awy nad Krakowem \u2013 dawn\u0105 stolic\u0105 Polski a w\u00f3wczas stolic\u0105 miniaturowej, pozostaj\u0105cej pod czujn\u0105 kuratel\u0105 rezydent\u00f3w trzech zaborczych mocarstw \u2013 Rzeczypospolitej Krakowskiej. Prawdopodobnie by\u0142 te\u017c obecny na uroczysto\u015bci du\u0144ski rze\u017abiarz europejskiej s\u0142awy Bertel Thorvaldsen, a tak\u017ce Edmund Strzelecki. Komitet Zarz\u0105dzaj\u0105cy Budow\u0105 Mogi\u0142y wys\u0142a\u0142 francuskoj\u0119zyczne powiadomienia o rozpocz\u0119ciu budowy pomnika do angielskich, francuskich i ameryka\u0144skich przyjaci\u00f3\u0142 Ko\u015bciuszki. Nad Krakowem, nad krakowskimi B\u0142oniami zjawi\u0142a si\u0119 sylweta mogi\u0142y \u2013 Kopiec Ko\u015bciuszki, kt\u00f3ra odt\u0105d sta\u0142a si\u0119 niezbywalnym i istotnym w swej symbolicznej wymowie, drugim po sylwecie Wawelu, sk\u0142adnikiem pejza\u017cu kulturowego i panoramy starej stolicy.[\u2026] B\u0119d\u0105 wi\u0119c o Mogile Ko\u015bciuszki nad Krakowem pisa\u0107 poeci, a po\u015br\u00f3d nich Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, b\u0119d\u0105 j\u0105 utrwala\u0107 w swych pejza\u017cach arty\u015bci malarze, zawsze jako znacz\u0105cy symbol (m.in. Stachiewicz, Malczewski, Wyspia\u0144ski). Wejdzie wi\u0119c do sztuki narodowej Kopiec Ko\u015bciuszki, ale przede wszystkim jest on trwa\u0142ym symbolem niezniszczalnej idei wolno\u015bci i niepodleg\u0142o\u015bci Polski, jak te\u017c solidarno\u015bci narod\u00f3w w imi\u0119 dobra. I po\u015bwiadczaj\u0105 to fakty. Wprawdzie w po\u0142owie XIX w. Austriacy wok\u00f3\u0142 Kopca zbudowali w ramach twierdzy Krak\u00f3w \u2013 dzi\u015b ju\u017c zabytkowy \u2013 Fort nr 2, kt\u00f3ry nazwali \u201eKo\u015bciuszko\u201d, ale do za\u0142o\u017conych wtedy ksi\u0105g wieczystych Kopiec zosta\u0142 wpisany jako Narodowa Fundacja Mogi\u0142y-Pomnika dla Tadeusza Ko\u015bciuszki. Fundacj\u0119 t\u0119 nale\u017cy rozumie\u0107 jako rzecz ufundowan\u0105 przez nar\u00f3d polski i stanowi\u0105c\u0105 jego w\u0142asno\u015b\u0107. Reprezentantem za\u015b tej Fundacji by\u0142 (i jest) Komitet stoj\u0105cy na stra\u017cy tego symbolu i narodowej pami\u0105tki. [\u2026] Kopiec Ko\u015bciuszki szybko sta\u0142 si\u0119 g\u00f3r\u0105 pielgrzymkow\u0105 Polak\u00f3w. Star\u0105 drog\u0119 na g\u00f3r\u0119 \u015bw. Bronis\u0142awy opiekuj\u0105cy si\u0119 Kopcem Komitet wyregulowa\u0142, utwardzi\u0142 i obsadzi\u0142 drzewami. Dzi\u015b wiod\u0105ca z Salwatora na Kopiec Ko\u015bciuszki, aleja Waszyngtona jest pi\u0119knym i cennym kompleksem zabytkowych drzew uznanych za pomniki przyrody. Pod\u0105\u017caj\u0105 ni\u0105 na Kopiec kolejne pokolenia Polak\u00f3w, by ze szczytu zach\u0142ysn\u0105\u0107 si\u0119 widokiem na B\u0142onia, na panoram\u0119 sto\u0142ecznego i kr\u00f3lewskiego Krakowa oraz \u2013 zachowuj\u0105cymi jeszcze sporo pi\u0119kna, polskimi krajobrazami okolic Krakowa, w tym \u2013 przy odrobinie szcz\u0119\u015bcia \u2013 widokiem na Tatry. Kopiec Ko\u015bciuszki jest wa\u017cnym miejscem tej wewn\u0119trznej, serdecznej geografii Polski. Jest te\u017c wa\u017cnym punktem, cz\u0119sto odwiedzanym przez turyst\u00f3w ze \u015bwiata. W Kopcu zdeponowana jest ziemia nie tylko z p\u00f3l bitewnych o wolno\u015b\u0107 i niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski, ale te\u017c z\u0142o\u017cono tu ziemi\u0119 z p\u00f3l walk o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Stan\u00f3w Zjednoczonych \u2013 na pami\u0105tk\u0119 i dow\u00f3d udzia\u0142u Ko\u015bciuszki w tych walkach. R\u00f3wnie \u015bwi\u0119ta i cenna jest ziemia z Kopca Ko\u015bciuszki. Kiedy po 1831 r. umierali na emigracji \u017co\u0142nierze Insurekcji \u2013 Kniaziewicz, Niemcewicz \u2013 nie doczekawszy si\u0119 wolnej Polski, to \u017cyczyli sobie gar\u015bci ziemi z mogi\u0142y Ko\u015bciuszki do swych grob\u00f3w w podparyskiej Montmorency. Kiedy w Waszyngtonie wznoszono pomnik przyjaciela Polski \u2013 prezydenta Wilsona, a w Pary\u017cu \u2013 pomnik wielkiego pielgrzyma i zwiastuna wolno\u015bci Mickiewicza \u2013 to wrzucono tam gar\u015b\u0107 ziemi z Kopca Ko\u015bciuszki. Z\u0142o\u017cono j\u0105 r\u00f3wnie\u017c na Sowi\u0144cu, gdy nar\u00f3d przyst\u0119powa\u0142 do budowy Kopca Niepodleg\u0142o\u015bci z my\u015bl\u0105 o drugim swym \u2013 bardziej szcz\u0119\u015bliwym Naczelniku \u2013 J\u00f3zefie Pi\u0142sudskim. I z\u0142o\u017cnona te\u017c zosta\u0142a przez Komitet Kopca Ko\u015bciuszki ampu\u0142ka z ziemi\u0105 z mogi\u0142y Naczelnika pod fundamentem jego pomnika w Warszawie. Wspomnijmy jeszcze, \u017ce w g\u0142owicy Kopca Ko\u015bciuszki pod g\u0142azem tatrza\u0144skiego granitu z\u0142o\u017cono przez Komitet pami\u0105tki z niedawnego czasu walki o niepodleg\u0142o\u015b\u0107: plastikow\u0105 plakietk\u0119 Solidarno\u015bci z sierpnia 1980 r., czarno emaliowany krzy\u017cyk z Or\u0142em w koronie, jako pami\u0105tk\u0119 stanu wojennego, Konstytucj\u0119 III Rzeczypospolitej oraz tekst Or\u0119dzia Mi\u0142osierdzia \u015awi\u0119tego Papie\u017ca \u2013 z wiar\u0105, i\u017c jest to jedyny s\u0142uszny drogowskaz dla ludzko\u015bci. W polskie \u015bwi\u0119ta narodowe i rocznicowe dni Ko\u015bciuszki nad Kopcem powiewaj\u0105 flagi bia\u0142o-czerwone. Powiewa\u0142y te\u017c w radosnych i wa\u017cnych dniach obecno\u015bci papie\u017ca Jana Paw\u0142a II w Krakowie i powiewa\u0142y, przewi\u0105zane kirem w dniach \u017ca\u0142oby po nim, jak te\u017c po katastrofie smole\u0144skiej. Natomiast 4 lipca \u2013 w \u015bwi\u0119to narodowe Amerykan\u00f3w na pami\u0105tk\u0119 og\u0142oszenia Deklaracji Niepodleg\u0142o\u015bci, rokrocznie \u2013 od wielu ju\u017c lat \u2013 obok flagi polskiej powiewa te\u017c flaga Stan\u00f3w Zjednoczonych, a Konsulat Generalny Stan\u00f3w Zjednoczonych w Krakowie fetuje tu swoje narodowe \u015bwi\u0119to. Wiele jest tre\u015bci w historii tego miejsca i w tych symbolicznych gestach. [\u2026]<\/p>\n Kopiec Ko\u015bciuszki w Krakowie jest jednym z najbardziej umi\u0142owanych miejsc nie tylko krakowian, ale og\u00f3\u0142u Polak\u00f3w, czym daj\u0105 dow\u00f3d nies\u0142abn\u0105c\u0105 od pokole\u0144 sw\u0105 frekwencj\u0105. Dla Komitetu Kopca Ko\u015bciuszki, kt\u00f3ry od 200 bez ma\u0142a lat jest prawnym i rzeczywistym opiekunem i administratorem tego miejsca \u2013 nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce Kopiec Ko\u015bciuszki jest pomnikiem historii, mimo \u017ce status ten nie zosta\u0142 dot\u0105d jeszcze zalegalizowany. Jest te\u017c Kopiec wa\u017cnym miejscem pami\u0119ci, kt\u00f3rego znaczenie przekracza granice Polski. Ko\u015bciuszko i duch insurekcji 1794 roku wytycza\u0142 szlak polskich dziej\u00f3w ku niepodleg\u0142o\u015bci, dlatego te\u017c Kopiec wraz z jego najbli\u017cszym otoczeniem i z zabytkow\u0105 alej\u0105 Waszyngtona nale\u017cy postrzega\u0107, jako najwa\u017cniejszy i chronologicznie najczcigodniejszy sk\u0142adnik krakowskich symbolicznych przestrzeni wolno\u015bci. Mo\u017cna do nich zaliczy\u0107 krakowskie B\u0142onia z tym wszystkim, co si\u0119 na nich wydarzy\u0142o w XIX i XX w., Oleandry wpisane w polski czyn niepodleg\u0142o\u015bciowy 6 VIII 1914 r. i wreszcie wie\u0144cz\u0105cy to wszystko Kopiec Niepodleg\u0142o\u015bci na S\u0142owi\u0144cu \u2013 Kopiec Marsza\u0142ka J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego.<\/p>\n Fragmenty tekstu prof. Mieczys\u0142awa Rokosza, <\/span>Kopiec Ko\u015bciuszki w Krakowie. Pomnik historii i miejsce pami\u0119ci, <\/i><\/span>fragament ksi\u0105\u017cki<\/span> Wolne Miasto Krak\u00f3w 1815-1846, Ludzie – Wydarzenia \u2013Tradycja, <\/i><\/span>Krak\u00f3w 2015<\/span><\/p>\n Tadeusz Ko\u015bciuszko<\/p>\n Od 1458 r. r\u00f3d Tadeusza Ko\u015bciuszki nale\u017ca\u0142 do \u015bredniej szlachty litewsko-ruskiej, wtedy to jeden z przodk\u00f3w Naczelnika, Fiodor otrzyma\u0142 od kr\u00f3la Kazimierza Jagiello\u0144czyka prawa szlacheckie oraz posiad\u0142o\u015b\u0107 Siechnowicze (obecnie w granicach Bia\u0142orusi), kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 kolebk\u0105 linii rodowej. Z biegiem czasu r\u00f3d ten spolonizowa\u0142 si\u0119. W maj\u0105tku siechnowickim urodzi\u0142 si\u0119 Konstanty syn Fiodora, kt\u00f3rego zdrobniale nazywano\u00a0 Kostiuszk\u0105. Po latach, imi\u0119 to sta\u0142o si\u0119 rodowym nazwiskiem. Konstanty nale\u017ca\u0142 do elity Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego. W latach 1492-1509 by\u0142 sekretarzem na dworze wielkoksi\u0105\u017c\u0119cym. Jego \u017cona Anna, by\u0142a w prostej linii kuzynk\u0105 Zofii Holsza\u0144skiej, czwartej \u017cony W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y. Konstanty mia\u0142 z ni\u0105 dw\u00f3ch syn\u00f3w Iwana i Fedora. Po pewnym czasie weszli oni w konflikt o ziemi\u0119 w maj\u0105tku siechnowickim z s\u0105siadami – z rodzin\u0105 Pociej\u00f3w. Dopiero w 1599 r. uda\u0142o si\u0119 Miko\u0142ajowi (wnukowi Konstantego) zawrze\u0107 z Pociejami porozumienie. Ju\u017c w\u00f3wczas r\u00f3d oficjalnie u\u017cywa\u0142 nazwiska Kostiuszko (z czasem Ko\u015bciuszko). Pradziadek Tadeusza – Aleksander Jan Ko\u015bciuszko by\u0142 s\u0119dzi\u0105 skarbowym brzeskim. Trzech jego syn\u00f3w zaj\u0119\u0142o wa\u017cne pozycje w\u015br\u00f3d urz\u0119dnik\u00f3w Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego. Czwarty \u2013 Ambro\u017cy Kazimierz Ko\u015bciuszko \u2013 dziadek Tadeusza \u2013 na mocy testamentu odziedziczy\u0142 ca\u0142y maj\u0105tek w Siechnowiczach. Do dzi\u015b trwa sp\u00f3r, co do daty urodzin Tadeusza Ko\u015bciuszki. Badacze czas jego narodzin lokuj\u0105 pomi\u0119dzy rokiem 1745 a dniem 12 lutego 1746 r. Ostatnia data odnosi si\u0119 do zapisu o chrzcie ch\u0142opca, w ksi\u0119dze metrykalnej. Najbardziej prawdopodobn\u0105 dat\u0105 urodzin jest dzie\u0144 4 lutego 1746 r., kiedy to wed\u0142ug kalendarza liturgicznego przypada\u0142o \u015bwi\u0119to biskupa Andrzeja Corsini. To jego imi\u0119 jako pierwsze otrzyma\u0142 Ko\u015bciuszko na chrzcie \u015bwi\u0119tym -Andrzej Tadeusz Bonawentura. Gdy Tadeusz uko\u0144czy\u0142 9 lat, wraz z bratem J\u00f3zefem zapisany zosta\u0142 do kolegium prowadzonego przez oo. pijar\u00f3w w Lubieszowie (obecnie Lubesziw na Ukrainie). Przebywa\u0142 tam w latach 1755-1760. Po powrocie i pi\u0119cioletnim pobycie w domu, Tadeusz wst\u0105pi\u0142 do Korpusu Kadet\u00f3w (Szko\u0142y Rycerskiej) w grudniu 1765 r. Wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 zdolno\u015bciami w geometrii i matematyce, lubi\u0142 tak\u017ce zaj\u0119cia z taktyki. Otrzyma\u0142 propozycj\u0119 wyjazdu na dalsze studia do Francji. Uda\u0142 si\u0119 tam wraz z przyjacielem J\u00f3zefem Or\u0142owskim na pocz\u0105tku pa\u017adziernika 1769 r. Obaj mieli zaznajomi\u0107 si\u0119 z architektur\u0105 militarn\u0105 i cywiln\u0105, artyleri\u0105, taktyk\u0105 wojskow\u0105. Czteroletni pobyt pog\u0142\u0119bi\u0142 u nich wiedz\u0119 z zakresu in\u017cynierii wojskowej, budowy fortyfikacji, zastosowania artylerii. Wiedz\u0119 zdobyt\u0105 we Francji, Ko\u015bciuszko wykorzysta\u0142 podczas wojny o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Stan\u00f3w Zjednoczonych, gdzie zas\u0142yn\u0105\u0142 jako znakomity budowniczy fortyfikacji i organizator przepraw rzecznych, a w Polsce, jako doskona\u0142y organizator stanowisk obronnych i artyleryjskich.<\/p>\n W 1774 r. Ko\u015bciuszko powr\u00f3ci\u0142 z Francji do kraju. Sytuacja by\u0142a trudna. bowiem dwa lata wcze\u015bniej trzy s\u0105siednie pa\u0144stwa po raz pierwszy zagrabi\u0142y cz\u0119\u015b\u0107 terytorium Rzeczypospolitej. Tadeusz zamieszka\u0142 u si\u00f3str Anny i Katarzyny oraz stryja Jana Nepomucena Ko\u015bciuszki. Z pobytem u rodziny w S\u0142awinku (obecnie dzielnica Lublina) wi\u0105\u017ce si\u0119 wa\u017cny epizod w \u017cyciu Tadeusza. W pobliskiej Sosnowicy pracowa\u0142 on jako nauczyciel rysunku, matematyki i historii c\u00f3rek hetmana polnego litewskiego J\u00f3zefa Sosnowskiego iTekli Despot-Zenowicz. Zakocha\u0142 si\u0119 w jednej z nich, Ludwice i to ze wzajemno\u015bci\u0105. Na drodze ich wsp\u00f3lnemu \u017cyciu stan\u0105\u0142 ojciec dziewczyny. Zdesperowany Tadeusz postanowi\u0142 porwa\u0107 Ludwik\u0119 i o\u017ceni\u0107 si\u0119 z ni\u0105. Niestety plan si\u0119 nie uda\u0142. Wed\u0142ug jednych ojciec dziewczyny dogoni\u0142 uciekaj\u0105c\u0105 par\u0119 i odebra\u0142 c\u00f3rk\u0119, wed\u0142ug innych ojciec uprzedzi\u0142 Ko\u015bciuszk\u0119, wywi\u00f3z\u0142 c\u00f3rk\u0119 i wyda\u0142 za m\u0105\u017c za ksi\u0119cia J\u00f3zefa Lubomirskiego. Ludwika do ko\u0144ca \u017cycia darzy\u0142a Tadeusza uczuciem. Tymczasem sytuacja w kraju rozwija\u0142a si\u0119 w niepomy\u015blnym kierunku. Dosz\u0142o do II rozbioru Polski, w kt\u00f3rym uczestniczy\u0142y Prusy i Rosja (1793 r.). Zapad\u0142a decyzja wymuszona na reaktywowanej Radzie Nieustaj\u0105cej o znacznej redukcji wojska polskiego. Rosyjskie w\u0142adze okupacyjne wpad\u0142y na trop warszawskiej organizacji spiskowej. Kolejni emisariusze z kraju przywozili do Ko\u015bciuszki przebywaj\u0105cego na terenie Prus, nagl\u0105ce wezwania do rozpocz\u0119cia powstania. W tej sytuacji wyruszy\u0142 do Krakowa. W nocy z 23 na 24 marca 1794 r. przyby\u0142 do do pa\u0142acu gen. J\u00f3zefa Wodzickiego, znajduj\u0105cego przy klasztorze oo. kapucyn\u00f3w. Rano 24 marca po nabo\u017ce\u0144stwie, na krakowskim rynku Tadeusz Ko\u015bciuszko z\u0142o\u017cy\u0142 narodowi przysi\u0119g\u0119 walki o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 i rozpocz\u0105\u0142 tym samym powstanie. Okaza\u0142 si\u0119 zdolnym organizatorem i pe\u0142nym charyzmy przyw\u00f3dc\u0105. Ju\u017c wkr\u00f3tce dosz\u0142o do konfrontacji z wrogiem pod Rac\u0142awicami 4 kwietnia 1794 r. Tryumf Ko\u015bciuszki i jego \u017co\u0142nierzy by\u0142 ogromny i posiada\u0142 du\u017ce znaczenie moralne. W S\u0142omnikach po\u0142o\u017conych niedaleko od Rac\u0142awic, Ko\u015bciuszko ubra\u0142 ch\u0142opsk\u0105 sukman\u0119, aby podzi\u0119kowa\u0107 im za waleczno\u015b\u0107 i zwyci\u0119stwo oraz zach\u0119ci\u0107 do tworzenia kolejnych oddzia\u0142\u00f3w. Po wyje\u017cdzie z Rosjii uda\u0142 si\u0119 Ko\u015bciuszko do Ameryki. Pobyt trwa\u0142 nieca\u0142y rok od sierpnia 1797 r. do maja 1798 r. Tam sporz\u0105dzi\u0142 testament, w kt\u00f3rym sw\u00f3j generalski \u017co\u0142d przeznaczy\u0142 na wykup i uwolnienie oraz kszta\u0142cenie czarnosk\u00f3rych niewolnik\u00f3w. Wykonawc\u0105 swojej woli uczyni\u0142 Thomasa Jeffersona. Po powrocie do Europy zanieszka\u0142 w Pary\u017cu a potem w Berwill ko\u0142o Fontainebleau.<\/p>\n Ograniczy\u0142 udzia\u0142 w \u017cyciu politycznym, natomiast zaj\u0105\u0142 si\u0119 sprawami wojskowymi pisz\u0105c podr\u0119cznik po\u015bwi\u0119cony artylerii konnej, wydany w 1808 r. w Nowym Jorku. Korespondowa\u0142 z wieloma znakomitymi postaciami tamtego czasu. Spotka\u0142 si\u0119 w Pary\u017cu z cesarzem Napoleonem oraz carem Aleksandrem I. W 1815 r. uda\u0142 si\u0119 do Austrii na Kongres Wiede\u0144ski, aby wp\u0142ywa\u0107 na sprawy polskie i reformy spo\u0142eczne. Ostatnie dwa lata \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w szwajcarskiej Solurze, goszcz\u0105c u zaprzyja\u017anionej rodziny Zeltner\u00f3w. Zmar\u0142 w ich domu 15 pa\u017adziernika 1817 r. Cia\u0142o Tadeusza Ko\u015bciuszki spocz\u0119\u0142o w Krypcie \u015bw. Leonarda katedry na Wawelu, a serce w kaplicy Zamku Kr\u00f3lewskiego w Warszawie.<\/p>\n Opracowanie Mariusz Jab\u0142o\u0144ski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kopiec Tadeusza Ko\u015bciuszki Wie\u015b\u0107 o zgonie Tadeusza Ko\u015bciuszki w po\u0142owie pa\u017adziernika 1817 r. ze szwajcarskiej Solury, szybko rozesz\u0142a si\u0119 po Europie i dotar\u0142a do Stan\u00f3w Zjednoczonych Ameryki. Uroczysto\u015bci \u017ca\u0142obne odby\u0142y … <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":38741,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,11,28,2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38740"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38740"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38740\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/38741"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38740"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38740"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38740"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nZabalsamowane cia\u0142o Bohatera w uroczystym kondukcie, zgodnie z ostatnim \u017cyczeniem zmar\u0142ego, \u017cebracy zanie\u015bli na czasowy spoczynek do \u015bredniowiecznej krypty kolegiaty \u015bw. Ursusa w Solurze. Tymczasem trwa\u0142y starania o sprowadzenie trumny ze szcz\u0105tkami Ko\u015bciuszki do kraju. W osiem miesi\u0119cy po \u015bmierci, 23 czerwca odby\u0142 si\u0119\u00a0 jego krakowski\u00a0 pogrzeb. Od kolegiaty \u015bw. Floriana z Kleparza, Drog\u0105 Kr\u00f3lewsk\u0105, czyli ul. Floriansk\u0105, przez Rynek, ul. Grodzk\u0105 \u2013 przesun\u0105\u0142 si\u0119 przypominaj\u0105cy dawne kondukty kr\u00f3lewskie wielki orszak pogrzebowy na Wawel. Najwy\u017cszy Naczelnik Si\u0142y Zbrojnej Narodowej czas\u00f3w Insurekcji \u2013 Ko\u015bciuszko spocz\u0105\u0142 w wawelskiej krypcie po\u015br\u00f3d kr\u00f3l\u00f3w. Taka by\u0142a wola narodu, na kt\u00f3r\u0105 car, jako Kr\u00f3l Kr\u00f3lestwa Polskiego si\u0119 zgodzi\u0142.
\nZaraz te\u017c upami\u0119tniono kamieniem miejsce Przysi\u0119gi Ko\u015bciuszki na krakowskim Rynku i postanowiono uczci\u0107 jego pami\u0119\u0107 \u201epomnikiem prostym a trwa\u0142ym\u201d \u201ez ojczystej ziemi i g\u0142azu krajowego\u201d, pomnikiem, kt\u00f3ry by dla najdalszych pokole\u0144 pozosta\u0142 \u201eznakiem wiecznotrwa\u0142ym\u201d pami\u0119ci o Bohaterze, o idea\u0142ach, jakie wyznawa\u0142 i o jakie walczy\u0142, a by\u0142y to: Wolno\u015b\u0107, R\u00f3wno\u015b\u0107, Niepodleg\u0142o\u015b\u0107, Braterstwo i Solidarno\u015b\u0107.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/aa.jpg\")
\nI dzi\u015b traci ju\u017c sens dociekanie \u2013 kto by\u0142 autorem pomys\u0142u wzniesienia Ko\u015bciuszce symbolicznej mogi\u0142y, zwanej przez nas Kopcem Ko\u015bciuszki, skoro zaistnia\u0142 on jako dzie\u0142o r\u0105k i ofiary pieni\u0119\u017cnej ca\u0142ego narodu, Polak\u00f3w ze wszystkich zabor\u00f3w. Formalnie Senat Rz\u0105dz\u0105cy Rzeczypospolitej Krakowskiej na mocy odpowiedniej uchwa\u0142y postanowi\u0142 uczci\u0107 Ko\u015bciuszk\u0119 takim w\u0142a\u015bnie pomnikiem.
\nW pogodny poniedzia\u0142ek, 16 X 1820 r., czyli nazajutrz po trzeciej rocznicy zgonu Ko\u015bciuszki postanowiono przyst\u0105pi\u0107 do dzie\u0142a. Od P\u00f3\u0142wsia Zwierzynieckiego, star\u0105 gruntow\u0105 drog\u0105, kt\u00f3r\u0105 kiedys Jan III Sobieski opuszcza\u0142 Krak\u00f3w, udaj\u0105c si\u0119 pod Wiede\u0144 i kt\u00f3r\u0105 Stanis\u0142aw August odbywa\u0142 sw\u0105 konn\u0105 przeja\u017cd\u017ck\u0119 do Bielan i z powrotem, szed\u0142 wielki, uroczysty orszak z\u0142o\u017cony z przedstawicieli wszystkich w\u0142adz Wolnego Miasta Krakowa, senatu akademickiego, Kapitu\u0142y Wawelskiej, cech\u00f3w z chor\u0105gwiami oraz przedstawicieli wszystkich stan\u00f3w: ziemia\u0144stwa, mieszczan i ch\u0142op\u00f3w. Na ozdobionym broni\u0105 z czas\u00f3w insurekcji wozie wieziono urn\u0119 z ziemi\u0105 z rac\u0142awickiego pola. Na szczycie wzg\u00f3rza, nieopodal kapliczki upami\u0119tniaj\u0105cej miejsce pustelniczego \u017cycia \u015bwi\u0105tobliwej norbertanki, \u017cyj\u0105cej w XIII w. Bronis\u0142awy z rodu Odrow\u0105\u017c\u00f3w \u2013 rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 uroczysty obrz\u0119d za\u0142o\u017cenia podstawy pod kopiec. Pi\u0119kn\u0105 i \u015bmia\u0142\u0105 jak na sw\u00f3j czas, pobrzmiewaj\u0105c\u0105 demokratyzmem mow\u0119 akcentuj\u0105c\u0105 udzia\u0142 ch\u0142op\u00f3w w \u017cyciu narodu, wyg\u0142osi\u0142 genera\u0142 wojsk Ksi\u0119stwa Warszawskiego Franciszek Paszkowski, zreszt\u0105 daleki krewny, ostatni sekretarz i przyjaciel Ko\u015bciuszki oraz pierwszy jego biograf. Dzie\u0142o pob\u0142ogos\u0142awi\u0142 i po\u015bwi\u0119ci\u0142 dziekan Kapitu\u0142y Wawelskiej, pra\u0142at Sk\u00f3rkowski, w zast\u0119pstwie nieobecnego wtedy w Krakowie biskupa ordynariusza Jana Paw\u0142a Woronicza. Dzie\u0144 rozpocz\u0119cia sypania Mogi\u0142y \u2013 Kopca up\u0142yn\u0105\u0142 w aurze \u015bwi\u0119ta narodowego, przy muzyce, gdzie nie brak\u0142o melodii Mazurka D\u0105browskiego, a zako\u0144czy\u0142 si\u0119 po zachodzie s\u0142o\u0144ca iluminacjami otwartego placu budowy. Wkr\u00f3tce Senat Rz\u0105dz\u0105cy Rzeczypospolitej Krakowskiej ustanowi\u0142, jako jeden ze swych organ\u00f3w Komitet Zarz\u0105dzaj\u0105cy Budow\u0105 Mogi\u0142y Pomnika, kt\u00f3rego prezesem zosta\u0142 genera\u0142 Paszkowski. Od pocz\u0105tku te\u017c sprawa budowy pomnika dla Bohatera mi\u0119dzynarodowej s\u0142awy zyska\u0142a wymiar i rozg\u0142os mi\u0119dzynarodowy. W inauguracji budowy bra\u0142a udzia\u0142 \u015bpiewaczka s\u0142awna od Petersburga i Moskwy po Pary\u017c i Londyn \u2013 W\u0142oszka Angelika Catalani, kt\u00f3ra da\u0142a te\u017c w Krakowie koncert, przeznaczaj\u0105c doch\u00f3d z tego wyst\u0119pu na budow\u0119 pomnika dla Ko\u015bciuszki i na cele charytatywne.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/22.jpg\")
\nNa budow\u0119 pomnika sp\u0142ywa\u0142y ofiary pieni\u0119\u017cne od Polak\u00f3w wszystkich stan\u00f3w i ze wszystkich zabor\u00f3w, sk\u0142adali swe groszowe ofiary ubodzy i sk\u0142adali okaza\u0142e datki arystokraci i s\u0142awne do dzi\u015b osobisto\u015bci, uczeni, wojskowi, arty\u015bci, studenci i akademicy (m.in. wile\u0144scy Filomaci, Staszic, bracia \u015aniadeccy, m\u0142ody Bem, wielu, wielu innych) sk\u0142adali cudzoziemcy i ofiarodawcy nie chc\u0105cy by\u0107 znani z nazwiska. Opublikowana ogromna lista ofiarodawc\u00f3w godna jest odr\u0119bnej wnikliwej analizy, jako \u015bwiadectwo romantycznego, powszechnego porywu polskich serc, kt\u00f3rego efektem jest ten Kopiec. Do budowy przyczynia\u0142y si\u0119 fizyczn\u0105 prac\u0105 indywidualne osoby, ale pracowa\u0142y g\u0142\u00f3wnie regularne brygady robotnicze pod fachowym nadzorem specjalist\u00f3w z krakowskiego uniwersytetu. W ko\u0144cu to by\u0142a ziemna wprawdzie, ale budowa. Po trzech latach, jesieni\u0105 1823 r. budow\u0119 uznano za sko\u0144czon\u0105. Zarz\u0105dzaj\u0105cy ni\u0105 Komitet jednak nie zosta\u0142 rozwi\u0105zany, tylko stan\u0105\u0142 na stra\u017cy tego pomnika i narodowej pami\u0105tki i nieprzerwanie trwa do dzi\u015b, odnawiaj\u0105c si\u0119 w ka\u017cdym pokoleniu. W roku 1823 jedynie ze zwie\u0144czeniem Kopca g\u0142azem pami\u0105tkowym postanowiono odczeka\u0107 do ustabilizowania si\u0119 tej ziemnej budowli. Dopiero w 1860 r., ju\u017c za prezesury Piotra Moszy\u0144skiego, szczyt Kopca zwie\u0144czono g\u0142azem tatrza\u0144skiego granitu, z najlakoniczniejszym bodaj w dziejach epigrafiki napisem: KO\u015aCIUSZCE.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/kko-scaled.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Kopiec-Kosciuszki.jpg\")
\nSynem Ambro\u017cego by\u0142 Ludwik Tadeusz Ko\u015bciuszko, kt\u00f3remu ojciec pozostawi\u0142 maj\u0105tek zaniedbany i zad\u0142u\u017cony. W takiej sytuacji Ludwik zdecydowa\u0142 si\u0119 przekaza\u0107 Siechnowicze z pobliskimi wioskami swemu wujowi, sam natomiast wzi\u0105\u0142 w dzier\u017caw\u0119 od Sapieh\u00f3w folwark Mereczowszczyzn\u0119. W 1740 r. o\u017ceni\u0142 si\u0119 z Tekl\u0105 Ratomsk\u0105. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo to mia\u0142o czworo dzieci: Ann\u0119, J\u00f3zefa, Katarzyn\u0119 i Andrzeja Tadeusza Bonawentur\u0119 \u2013 przysz\u0142ego bohatera narod\u00f3w: polskiego i ameryka\u0144skiego. Warto doda\u0107, \u017ce J\u00f3zef by\u0142 dziadkiem Antoniny \u2013 \u017cony dyktatora powstania styczniowego Romualda Traugutta.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/M1a-678x381-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Tadeusz_Kosciuszko_w_wieku_chlopiecym.png\")
\nPo zawodzie mi\u0142osnym Ko\u015bciuszko, opu\u015bci\u0142 kraj, uda\u0142 si\u0119 do Saksonii w poszukiwaniu pracy, potem za\u015b do Pary\u017ca. W stolicy Francji znalaz\u0142 si\u0119 pod koniec 1775 r. Tam zg\u0142osi\u0142 si\u0119 do znanego pisarza Pierre Augustina de Beaumarchais, kt\u00f3ry organizowa\u0142 zaci\u0105g do armii ameryka\u0144skiej. Wojna o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Stan\u00f3w Zjednoczonych by\u0142a szans\u0105 dla m\u0142odego i wykszta\u0142conego w sztuce wojskowej cz\u0142owieka. Do Ameryki wyruszy\u0142 pod koniec czerwca 1776 r., z portu w Hawrze. Po licznych przygodach dop\u0142yn\u0105\u0142 do Filadelfii. Zaraz po przybyciu, we wrze\u015bniu 1776 r. Ko\u015bciuszko otrzyma\u0142 zadanie od Georga Washingtona zaprojektowania fortu Bilingsport w rejonie rzeki Delaware, kt\u00f3ry by\u0142by w stanie potstrzyma\u0107 statki angielskie przed dotarciem do Filadelfii. Nast\u0119pnie podj\u0105\u0142 si\u0119 zadania zabezpieczenia Filadelfii w zimie 1776-1777 r. przed atakami Anglik\u00f3w. Na wiosn\u0119 zosta\u0142 wys\u0142any na p\u00f3\u0142noc do wojsk pod dow\u00f3dctwem gen. Horatio Gatesa. Fortyfikowa\u0142 obozy wojskowe, z czego najwi\u0119ksze znaczenie mia\u0142a jego praca w okolicach Saratogi, dzi\u0119ki czemu przyczyni\u0142a si\u0119 do zwyci\u0119stwa Amerykan\u00f3w nad Anglikami we wrze\u015bniu i pa\u017adzierniku 1777 r.
\nKo\u015bciuszko otrzyma\u0142 tak\u017ce zadanie budowy twierdzy West Point nad rzek\u0105 Hudson. Na miejsce przyby\u0142 w marcu 1778 r. Do jego obowi\u0105zk\u00f3w nale\u017ca\u0142o opracowanie projektu twierdzy, kt\u00f3ra podobnie jak Bilingsport mia\u0142a zamkn\u0105\u0107 przep\u0142yw statkom angielskim oraz broni\u0107 tamtejszy teren przed ich atakami. Ko\u015bciuszko postanowi\u0142 wznie\u015b\u0107 twierdz\u0119 na wzg\u00f3rzu, a poni\u017cej wybudowa\u0107 sie\u0107 redut i baterii. Prace nadzorowa\u0142 przez dwa lata od 1778 r. do 1780 r. Po ich uko\u0144czeniu twierdza okaza\u0142a si\u0119 nie do zdobycia, Twierdza mog\u0142a jednak przej\u015b\u0107 w r\u0119ce Anglik\u00f3w, pod zdradzie dow\u00f3dcy ameryka\u0144skiego Benedicta Arnolda, kt\u00f3ry pr\u00f3bowa\u0142 sprzeda\u0107 im fort.
\nKo\u015bciuszko postanowi\u0142 dalej walczy\u0107 o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Stan\u00f3w Zjednoczonych i poprosi\u0142 o przydzia\u0142 do armii po\u0142udniowej. Uda\u0142 si\u0119 we wrze\u015bniu do Wirginii, gdzie zaprzyja\u017ani\u0142 si\u0119 z gubernatorem Thomasem Jeffersonem. Nast\u0119pnie zosta\u0142 przydzielony pod komend\u0119 gen. Nataniela Greene\u2019a. Jako in\u017cynier projektowa\u0142 sprz\u0119t do przepraw rzecznych, dzi\u0119ki czemu ocali\u0142 wojsko ameryka\u0144skie, przy rzece Dan. Nast\u0119pnie prowadzi\u0142 prac\u0119 przy zdobyciu angielskiej twierdzy Ninety Six w listopadzie 1781 r. W uznaniu zas\u0142ug, Tadeusz Ko\u015bciuszko uchwa\u0142\u0105 Kongresu, awansowany zosta\u0142 13 pa\u017adziernika 1783 r. na stopie\u0144 genera\u0142a brygady armii ameryka\u0144skiej. Otrzyma\u0142 te\u017c specjalne podzi\u0119kowanie, nadanie gruntu oraz znaczn\u0105 sum\u0119 pieni\u0119dzy, kt\u00f3ra mia\u0142a by\u0107 wyp\u0142acana w rocznych ratach. Du\u017cym wyr\u00f3\u017cnieniem ze strony towarzyszy walki, by\u0142o przyj\u0119cie Ko\u015bciuszki do Towarzystwa Cyncynat\u00f3w, za\u0142o\u017conego przez najbardziej zas\u0142u\u017conych oficer\u00f3w armii ameryka\u0144skiej. Do Polski Tadeusz Ko\u015bciuszko powr\u00f3ci\u0142 w sierpniu 1784 r. Najpierw przebywa\u0142 w Pu\u0142awach w maj\u0105tku Czartoryskich a nast\u0119pnie osiad\u0142 w nale\u017c\u0105cej do niego cz\u0119\u015bci rodzinnych Siechnowicz, gdzie sam gospodarowa\u0142 przez 5 lat. We w\u0142asnym maj\u0105tku obni\u017cy\u0142 ch\u0142opom pa\u0144szczyzn\u0119 do dw\u00f3ch dni w tygodniu. Kobiety zwolni\u0142 z pracy ca\u0142kowicie.
\nW zwi\u0105zku z obradami Sejmu Wielkiego (1788-1792) i jego uchwa\u0142\u0105 podnosz\u0105c\u0105 liczb\u0119 armii do 100 tysi\u0119cy pojawi\u0142a si\u0119 dla Ko\u015bciuszki szansa kariery wojskowej. W 1791 r. uchwalona zosta\u0142a Konstytucja 3 maja, jako podstawa prawna zmian, maj\u0105cych naprawi\u0107 ustr\u00f3j Rzeczpospolitej. Grupa zdrajc\u00f3w wyst\u0105pi\u0142a przeciw niej, zawi\u0105zuj\u0105c konfederacj\u0119 targowick\u0105 i wzywaj\u0105c do interwencji wojska rosyjskie. Pojawi\u0142a si\u0119 gro\u017aba wojny. Naczelnym dow\u00f3dc\u0105 wojsk polskich zosta\u0142 ksi\u0105\u017c\u0119 J\u00f3zef Poniatowski. W tworzeniu armii pomagali mu Tadeusz Ko\u015bciuszko, Micha\u0142 Wielhorski, J\u00f3zek Zaj\u0105czek. Podczas wojny polsko-rosyjskiej 1792 r. nazwanej tak\u017ce wojn\u0105 w obronie Konstytucji 3 Maja, Ko\u015bciuszko dowodzi\u0142 jedn\u0105 z trzech dywizji koronnych. Podczas kampanii wojennej odznaczy\u0142 si\u0119 w bitwie pod Ziele\u0144cami (18 czerwca 1792) a w bitwie obronnej pod Dubienk\u0105 (18 lipca 1792) wykaza\u0142 kunszt in\u017cyniera i fortyfikatora. Wojna jednak zako\u0144czy\u0142a si\u0119 kl\u0119sk\u0105, kr\u00f3l zg\u0142osi\u0142 akces do zdradzieckiej konfederacji targowickiej, za\u015b Ko\u015bciuszko rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142ania konspiracyjne. W 1793 r., Ko\u015bciuszko opracowa\u0142 koncepcj\u0119 organizacji powstania narodowego. W formie instrukcji trafi\u0142a ona do kraju, gdzie mia\u0142y by\u0107 przeprowadzone odpowiednie przygotowania. We wrze\u015bniu tego samego roku, w Podg\u00f3rzu ko\u0142o Krakowa, Ko\u015bciuszko spotka\u0142 si\u0119 z konspiratorami. Ze wzgl\u0119du brak odpowiedniego przygotowania uzna\u0142, \u017ce warunki wybuchu powstania s\u0105 niesprzyjaj\u0105ce i odroczy\u0142 jego rozpocz\u0119cie, na czas bli\u017cej nieokre\u015blony.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Kosciuszko.jpg\")
\nPo przegranej bitwie pod Szczekocinami 6 czerwca 1794 r., przedosta\u0142 si\u0119 Ko\u015bciuszko do Warszawy, gdzie z sukcesem dowodzi\u0142 obron\u0105 stolicy. Kl\u0119ska pod Maciejowicami 10 pa\u017adziernika 1794 i wzi\u0119cie Ko\u015bciuszki do niewoli, z\u0142ama\u0142o ducha powsta\u0144c\u00f3w. Insurekcja upad\u0142a. Ko\u015bciuszko w niewoli przebywa\u0142 dwa lata, zosta\u0142 z niej zwolniony przez cara Paw\u0142a w 1796 r. Car obdarza\u0142 Ko\u015bciuszk\u0119 \u017cyczliwo\u015bci\u0105, czego dowodem jest samo uwolnienie oraz obdarowanie go pewn\u0105 sum\u0105 pieni\u0119dzy. Ko\u015bciuszko potraktowa\u0142 te pieni\u0105dze honorowo, jako po\u017cyczk\u0119 i po \u015bmierci cara Paw\u0142a, odda\u0142 je jego nast\u0119pcy carowi Aleksandrowi I.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Michal_Stachowicz_-_Jerzy_Waszyngton_odznacza_Kosciuszke_Orderem_Cyncynata.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Karl_G_Schweikart_-_Tadeusz_Kosciuszko_OaL.jpg\")