{"id":38361,"date":"2024-06-27T12:40:27","date_gmt":"2024-06-27T10:40:27","guid":{"rendered":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/?p=38361"},"modified":"2024-06-27T12:49:24","modified_gmt":"2024-06-27T10:49:24","slug":"flisak-tak-jak-rybka-lubi-plywac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/2024\/06\/27\/flisak-tak-jak-rybka-lubi-plywac\/","title":{"rendered":"Flisak (tak jak rybka) lubi p\u0142ywa\u0107!"},"content":{"rendered":"

Jak \u015bpiewali dawni flisacy, jak my \u015bpiewamy: Przeora\u0142e\u015b flisie Wise\u0142k\u0119 do Gda\u0144ska, A teraz przygrywasz na skrzypeczkach z pa\u0144ska.<\/em><\/p>\n

Wis\u0142a za czas\u00f3w I Rzeczpospolitej by\u0142a kr\u0119gos\u0142upem transportowym pa\u0144stwa. Od 1466 roku, kiedy to ca\u0142y \u017ceglowny bieg Wis\u0142y znalaz\u0142 si\u0119 w polskich r\u0119kach, dzi\u0119ki czemu nasze towary znalaz\u0142y swoje okno na \u015bwiat, zacz\u0105\u0142 si\u0119 okres prosperity nazwany Z\u0142otym Wiekiem.<\/p>\n

Od ko\u0144ca wojny trzynastoletniej szlak \u017ceglownej Wis\u0142y si\u0119 nie zmieni\u0142 \u2013 od uj\u015bcia Przemszy ko\u0142o O\u015bwi\u0119cimia (\u017ceglowne \u201ezero\u201d) a\u017c do Gda\u0144ska. Krakowscy flisacy ten szlak przemierzaj\u0105 od wielu lat. Tradycyjn\u0105, drewnian\u0105 flot\u0105 \u2013 to Kr\u00f3lewski Flis na Wi\u015ble. Wyp\u0142ywa na pocz\u0105tku maja, by pod koniec miesi\u0105ca cumowa\u0107 pod gda\u0144skim \u017burawiem. Wis\u0142a prze\u017cywa\u0142a okres rozkwitu w pierwszej po\u0142owie XVII wieku, kiedy rzeka obs\u0142ugiwa\u0142a lwi\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 handlu zagranicznego Rzeczpospolitej, a stosunek eksportu do importu w Gda\u0144sku w przeliczeniu na twardy pieni\u0105dz wynosi\u0142 jak 5:1. Samego zbo\u017ca wiano 250000 korcy rocznie. Eksport Gda\u0144ska w 1641 roku zamkn\u0105\u0142 si\u0119 sum\u0105 27 674 307 groszy pruskich, z czego 73% stanowi\u0142o zbo\u017ce. P\u00f3ki istnia\u0142 handel na Wi\u015ble, Polska by\u0142a pot\u0119g\u0105. Kiedy na skutek wojen Polska nie by\u0142a w stanie dostarczy\u0107 Wis\u0142\u0105 zbo\u017ca, pot\u0119ga Jej si\u0119 chwia\u0142a.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Po upadku Rzeczpospolitej i podziale Wis\u0142y na trzy cz\u0119\u015bci, rzeka przesta\u0142a mie\u0107 strategiczne znaczenie handlowe. Pozosta\u0142 transport lokalny. Jednak flisackie tradycje Krakowa pozosta\u0142y wspania\u0142e:<\/p>\n

\u2022 W\u0142\u00f3czkowie mieli sw\u00f3j cech. Oznak\u0105 w\u0142adzy i presti\u017cu by\u0142 (do dzisiaj przechowywany w Muzeum Krakowa) szefelin \u2013 laska cechowa.<\/p>\n

\u2022 W 1836 roku w Krakowie by\u0142o 700 zarejestrowanych \u0142odzi i 2500 flisak\u00f3w.<\/p>\n

\u2022 Do dzisiaj w oktaw\u0119 Bo\u017cego Cia\u0142a harcuje Lajkonik w otoczeniu w\u0142\u00f3czk\u00f3w. Krak\u00f3w, marzec 2024 r.<\/p>\n

\u2022 Odtworzone zosta\u0142y najs\u0142ynniejsze typy \u0142odzi: szkuta, byk oraz sztandarowa jednostka krakowska \u2013 galar. Ich plany przechowywane s\u0105 na Wawelu.<\/p>\n

\u2022 Muzeum Krakowa utworzy\u0142o Przysta\u0144 Muzeum, gdzie cumuj\u0105 jednostki historyczne. Do zobaczenia na wodzie! Jaros\u0142aw Ka\u0142u\u017ca Szyper Kr\u00f3lewskiego Flisu na Wi\u015ble<\/p>\n

\u2022 W Barb\u00f3rk\u0119, kt\u00f3ra jest ich patronk\u0105, przy sarkofagu kr\u00f3la Kazimierza IV Jagiello\u0144czyka, w katedrze wawelskiej, jest wystawiana warta honorowa ku czci w\u0142adcy, kt\u00f3ry ustanowi\u0142 polsk\u0105 w\u0142adz\u0119 nad rzek\u0105.<\/p>\n

\u2022Odtworzone zosta\u0142y najs\u0142ynniejsze typy \u0142odzi: szkuta, byk oraz sztandarowa jednostka krakowska \u2013 galar. Ich plany przechowywane s\u0105 na Wawelu.<\/p>\n

\u2022 Muzeum Krakowa utworzy\u0142o Przysta\u0144 Muzeum, gdzie cumuj\u0105 jednostki historyczne. Do zobaczenia na wodzie!<\/p>\n

\u201eSzlakiem dzielnic\u201d<\/h4>\n

Publikujemy teksty zamieszczane na\u00a0przestrzeni lat w\u00a0biuletynie informacyjnym Dzielnicy I. Artyku\u0142 wraz z\u00a0ca\u0142ym numerem mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c pobra\u0107 we\u00a0wersji cyfrowej na\u00a0naszej stronie lub stronie Dzielnicy I\u00a0Stare Miasto. Dodatkowo redakcja pozwoli\u0142a sobie ubogaci\u0107 materia\u0142 archiwalnymi zdj\u0119ciami. Zach\u0119camy do\u00a0lektury!<\/strong><\/p>\n

DZIELNICA I STARE MIASTO\/MIEJSCE\/WIS\u0141A<\/h6>\n

Autor: Jaros\u0142aw Ka\u0142u\u017ca Szyper Kr\u00f3lewskiego Flisu na Wi\u015ble<\/p>\n

Fot. Statki pasa\u017cerskie przycumowane do jednego z brzeg\u00f3w Wis\u0142y. Na drugim planie widoczny Wawel.\/Most Podg\u00f3rski. W g\u0142\u0119bi widoczna piecownia Koppersa i zabudowania Gazowni Miejskiej, kominy: Elektrowni Miejskiej oraz elektrowni Krakowskiej Miejskiej Kolei Elektrycznej.\/NAC<\/p>\n

Zach\u0119camy do zapoznania si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z wersj\u0105 cyfrow\u0105 artyku\u0142u oraz ca\u0142ym numerem, kt\u00f3ry mo\u017cna pobra\u0107 ze strony Dzielnicy I Stare Miasto lub poni\u017cej.<\/p>\n

DP-2024-03-net<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jak \u015bpiewali dawni flisacy, jak my \u015bpiewamy: Przeora\u0142e\u015b flisie Wise\u0142k\u0119 do Gda\u0144ska, A teraz przygrywasz na skrzypeczkach z pa\u0144ska. Wis\u0142a za czas\u00f3w I Rzeczpospolitej by\u0142a kr\u0119gos\u0142upem transportowym pa\u0144stwa. Od 1466 … <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":38366,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,36,2,35],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38361"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38361"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38361\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38370,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38361\/revisions\/38370"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/38366"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38361"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38361"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38361"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}