{"id":33090,"date":"2022-10-24T12:52:24","date_gmt":"2022-10-24T10:52:24","guid":{"rendered":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/?p=33090"},"modified":"2022-10-24T12:52:26","modified_gmt":"2022-10-24T10:52:26","slug":"upamietnienie-ks-stanislawa-stojalowskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/2022\/10\/24\/upamietnienie-ks-stanislawa-stojalowskiego\/","title":{"rendered":"Upami\u0119tnienie ks. Stanis\u0142awa Stoja\u0142owskiego"},"content":{"rendered":"\n<p style=\"text-align: justify;\">24 pa\u017adziernika z okazji przypadaj\u0105cej dzie\u0144 wcze\u015bniej 101 rocznicy \u015bmierci ks. Stanis\u0142awa Stoja\u0142owskiego wieniec i znicz na grobie tego zas\u0142u\u017conego spo\u0142ecznika zwi\u0105zanego z Krakowem i Bielskiem-Bia\u0142\u0105 z\u0142o\u017cyli Robert Piaskowski \u2013 Pe\u0142nomocnik Prezydenta Krakowa ds. Kultury, Zast\u0119pca Prezydenta Bielska-Bia\u0142ej Adam Ru\u015bniak i przedstawiciele w\u0142adz stolicy Podbeskidzia<strong>.<\/strong><\/p><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Ks. Stanis\u0142aw Stoja\u0142owski (1845-1911)<\/strong>&nbsp;to katolicki duchowny uznawany za jednego z pionier\u00f3w ruchu ludowego w Polsce, pose\u0142 na sejm galicyjski i do parlamentu austriackiego, propagator idei sp\u00f3\u0142dzielczych i patriotycznych w \u015brodowiskach ch\u0142opskich i robotniczych, kt\u00f3rego pami\u0119\u0107 jest szczeg\u00f3lnie bliska mieszka\u0144com dawnej zachodniej Galicji i \u015al\u0105ska Cieszy\u0144skiego.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: justify;\">Urodzony w Zniesieniu (dzi\u015b cz\u0119\u015b\u0107 Lwowa) w drobnoszlacheckiej rodzinie z grekokatolickimi przodkami, studiowa\u0142 w Krakowie. Ca\u0142e doros\u0142e \u017cycie po\u015bwi\u0119ci\u0142 kszta\u0142towaniu \u015bwiadomo\u015bci politycznej klasy ch\u0142opskiej i robotniczej w duchu patriotyzmu i chrze\u015bcija\u0144stwa, redaguj\u0105c pisma \u201eWieniec\u201d i \u201ePszcz\u00f3\u0142ka\u201d, tworz\u0105c robotnicze zwi\u0105zki zawodowe i wyborcze komitety ch\u0142opskie.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: justify;\">W 1902 roku za\u0142o\u017cy\u0142 w Bielsku Dom Polski, zabiegaj\u0105c o prawa polskiej mniejszo\u015bci w przewa\u017cnie niemieckoj\u0119zycznym w tamtym czasie mie\u015bcie. Skonfliktowany z galicyjsk\u0105 arystokracj\u0105 i okresowo tak\u017ce ze sprzyjaj\u0105cym jej instytucjonalnym Ko\u015bcio\u0142em, by\u0142 27-krotnie wi\u0119ziony, sp\u0119dzaj\u0105c w zamkni\u0119ciu 9 lat \u017cycia. Wincenty Witos pisa\u0142, \u017ce \u201epierwsze\u0144stwo w pracy nad obudzeniem \u015bpi\u0105cego snem wiekowym ch\u0142opstwa nale\u017cy si\u0119 bezwzgl\u0119dnie temu kap\u0142anowi. Tej prawdy nie mog\u0105 zmieni\u0107 ani jego b\u0142\u0119dy, ani przewinienia, jakie mu zarzucano\u201d.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p>Stanis\u0142aw Stoja\u0142owski zmar\u0142 w 1911 roku w Krakowie, zosta\u0142 pochowany na Cmentarzu Rakowickim. Tak wspomina\u0142 go w tamtym okresie \u201eTygodnik Ziemi Sanockiej\u201d:<\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: justify;\">\u2013 W historyi ludu polskiego w Galicyi ks. Stoja\u0142owski jako pierwszy, a nieustraszony i nieugi\u0119ty wojownik o prawa przynale\u017cne ludowi \u2013 jako gorliwy pracownik dla podniesienia materyalnego i kulturalnego ludu zajmuje jedn\u0105 z najpi\u0119kniejszych kart. Przy nim nauczy\u0142o si\u0119 pracowa\u0107 wielu i ci zbierali za niego owoce (&#8230;) Natomiast ks. Stoja\u0142owskiego niespo\u017cyt\u0105 zas\u0142ug\u0105 na wieki pozostanie to jedno, \u017ce pierwszy ruszy\u0142 i o\u015bwieci\u0142 lud o jego prawach i obowi\u0105zkach, \u017ce z tej drogi nikomu si\u0119 zawr\u00f3ci\u0107 nie da\u0142 \u2013 \u017ce nieugi\u0119ty ani niez\u0142amany \u017cadnemi przeciwno\u015bciami i prze\u015bladowaniami wielmo\u017c\u00f3w galicyjskich \u2013 ludu nigdy nie zdradzi\u0142 i wytrwa\u0142 mu wierny do ko\u0144ca (&#8230;) To te\u017c w sercu tego poczciwego ludu polskiego, o ile nie znieprawili go ci, kt\u00f3rzy robi\u0105 wybory w Galicyi, pozostanie dla niego na zawsze pomnik pi\u0119kniejszy i trwalszy od spi\u017cu.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: justify;\">Podczas skromnej uroczysto\u015bci na najwa\u017cniejszej krakowskiej nekropolii przedstawiciele w\u0142adz Krakowa i Bielska-Bia\u0142ej podkre\u015blali sens duchowego przes\u0142ania ma\u0142o znanego poza regionem zachodniej Ma\u0142opolski i \u015al\u0105ska Cieszy\u0144skiego dzia\u0142acza katolicko-ludowego. Zwr\u00f3cili te\u017c uwag\u0119 na biografi\u0119 postaci, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy dwa wa\u017cne dzi\u015b miasta po\u0142udniowej Polski.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: justify;\">W przysz\u0142ym roku z inicjatywy w\u0142adz Krakowa i Bielska-Bia\u0142ej Zarz\u0105d Cmentarzy Komunalnych w Krakowie przeprowadzi prace konserwatorskie na zabytkowym nagrobku Stoja\u0142owskiego na Cmentarzu Rakowickim.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p>Fot. Robert Piaskowski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>24 pa\u017adziernika z okazji przypadaj\u0105cej dzie\u0144 wcze\u015bniej 101 rocznicy \u015bmierci ks. Stanis\u0142awa Stoja\u0142owskiego wieniec i znicz na grobie tego zas\u0142u\u017conego spo\u0142ecznika zwi\u0105zanego z Krakowem i Bielskiem-Bia\u0142\u0105 z\u0142o\u017cyli Robert Piaskowski \u2013 &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":33091,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,2,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33090"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=33090"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33090\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/33091"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=33090"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=33090"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=33090"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}