{"id":13915,"date":"2020-06-08T16:23:17","date_gmt":"2020-06-08T14:23:17","guid":{"rendered":"http:\/\/patriotycznykrakow.pl\/?p=13915"},"modified":"2020-06-08T16:25:25","modified_gmt":"2020-06-08T14:25:25","slug":"przemyslaw-bystrzycki-malopolski-cichociemny","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/2020\/06\/08\/przemyslaw-bystrzycki-malopolski-cichociemny\/","title":{"rendered":"Przemys\u0142aw Bystrzycki \u2013 ma\u0142opolski cichociemny"},"content":{"rendered":"\n

Zupe\u0142nie\nniedawno, bo 23 maja 2020 r. min\u0119\u0142a 97. rocznica przyj\u015bcia na \u015bwiat, jednego z\nkilkudziesi\u0119ciu spadochroniarzy Armii Krajowej zwanych obecnie przez historyk\u00f3w\ni publicyst\u00f3w cichociemnymi, kt\u00f3rych losy \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 historycznie z Ma\u0142opolsk\u0105. Podporucznik\nPrzemys\u0142aw Bystrzycki (1923-2004) pseudonimy \u201eGrzbiet\u201d, \u201eKreda\u201d \u2013 bo o nim tu\nmowa \u2013 pochodzi\u0142 z Przemy\u015bla, a dorasta\u0107 przysz\u0142o mu bardzo szybko i bole\u015bnie\nna zes\u0142aniu w g\u0142\u0119bi ZSRS, z kt\u00f3rego szcz\u0119\u015bliwie wyszed\u0142 wraz z Armi\u0105 Polsk\u0105 na\nBliski Wsch\u00f3d, aby po op\u0142yni\u0119ciu Afryki dotrze\u0107 do Wielkiej Brytanii a\nnast\u0119pnie kontynuowa\u0107 s\u0142u\u017cb\u0119 wojenn\u0105 jako radiotelegrafista w bazie wojskowej\nwe W\u0142oszech. Przerzucony do okupowanego kraju w jednej z ostatnich operacji zrzutowych\ncichociemnych (by\u0142 jednym z najm\u0142odszych wiekiem \u201eptaszk\u00f3w\u201d), pozosta\u0142 w\nkonspiracji r\u00f3wnie\u017c po rozwi\u0105zaniu Armii Krajowej, dzia\u0142aj\u0105c w Delegaturze Si\u0142\nZbrojnych na Kraj. Obs\u0142ugiwa\u0142 radiostacj\u0119 o kryptonimie \u201eWanda 06\u201d. Wi\u0119ziony w\nKrakowie, nie zdradzi\u0142 technicznych sekret\u00f3w nowoczesnego sprz\u0119tu radiowego,\nkt\u00f3ry wpad\u0142 w r\u0119ce Sowiet\u00f3w. Swoje powojenne \u017cycie zwi\u0105za\u0142 z Poznaniem, gdzie\nkszta\u0142ci\u0142 si\u0119, a nast\u0119pnie pracowa\u0142 jako redaktor i literat.<\/p>\n\n\n\n

Przemys\u0142aw\nBystrzycki napisa\u0142 jedn\u0105 z pierwszych ksi\u0105\u017cek o spadochroniarzach AK \u2013 \u201eZnak\ncichociemnych\u201d. W czasach, kiedy jeszcze niewiele m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o tej tematyce, a\ncz\u0119\u015bciowo konieczne by\u0142o milczenie (cenzura komunistyczna wyj\u0105tkowo wnikliwie\npochyla\u0142a si\u0119 nad histori\u0105 Polak\u00f3w w czasach II wojny \u015bwiatowej), podj\u0105\u0142 si\u0119\nnie\u0142atwego zadania, jako jeden z pionier\u00f3w ca\u0142o\u015bciowego uj\u0119cia tematu\n\u201ezrzutk\u00f3w\u201d. Przygotowany w po\u0142owie lat 70. maszynopis d\u0142ugo oczekiwa\u0142 na\nmo\u017cliwo\u015b\u0107 druku. Wydany zosta\u0142 dopiero w 1983 r., zaraz po stanie wojennym,\nnajprawdopodobniej w celu dyskredytacji Bystrzyckiego w \u015brodowiskach\nniepodleg\u0142o\u015bciowych. Efekt by\u0142 jednak odwrotny od zamierzonego, bo niewielkiego\nformatu ksi\u0105\u017cka wywo\u0142a\u0142a du\u017ce zainteresowanie i merytoryczne dyskusje,\nszczeg\u00f3lnie w \u015brodowiskach by\u0142ych AK-owc\u00f3w. O swoich wojennych losach Bystrzycki\nopowiedzia\u0142 szerzej i bez cenzury w wywiadzie-rzece pt. \u201eTa\u015bma \u017cycia\nPrzemys\u0142awa Bystrzyckiego\u201d. Jest to zapis rozmowy Pisarza z Eugeni\u0105 Dabertow\u0105,\nwielkopolsk\u0105 dziennikark\u0105, zwi\u0105zan\u0105 z miejscowymi strukturami\nsolidarno\u015bciowymi. Przed pi\u0119tnastu laty przygotowa\u0142em obszern\u0105 recenzj\u0119 tej\nbardzo interesuj\u0105cej publikacji, kt\u00f3ra ukaza\u0142a si\u0119 w \u201eZes\u0142a\u0144cu\u201d \u2013 Pi\u015bmie Rady\nNaukowej Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w (nr 27 z 2006 r.). Nacisk po\u0142o\u017cy\u0142em\nna sprawy kresowe oraz sybirackie, jednak nie pomin\u0105\u0142em w\u0105tk\u00f3w ma\u0142opolskich. Ze\nwzgl\u0119du na niszowo\u015b\u0107 i co za tym idzie, trudn\u0105 dost\u0119pno\u015b\u0107 \u201eZes\u0142a\u0144ca\u201d, pozwol\u0119\nsobie na zacytowanie fragmentu swojej recenzji.<\/p>\n\n\n\n

\u201e[\u2026]. Ze wzgl\u0119du\nna dobre wyniki w radiotelegrafii prze\u0142o\u017ceni nie wyra\u017cali zgody na Jego desant\ndo kraju. Jego umiej\u0119tno\u015bci by\u0142y potrzebne r\u00f3wnie\u017c w Anglii i we W\u0142oszech. Pozwolenie\nuda\u0142o si\u0119 uzyska\u0107 dopiero za czwartym razem. Noc\u0105 z 22 na 23 listopada 1944\nroku aliancki Liberator dokona\u0142 zrzutu na plac\u00f3wk\u0119 \u201eWilga\u201d znajduj\u0105c\u0105 si\u0119\npomi\u0119dzy Beskidem Wyspowym a Gorcami. Bystrzycki \u2013 podporucznik \u201eGrzbiet\u201d\nwr\u00f3ci\u0142 do kraju jako \u017co\u0142nierz Armii Krajowej. Do jego podstawowych zada\u0144\nnale\u017ca\u0142o utrzymywanie \u0142\u0105czno\u015bci radiowej z Zachodem. Aresztowany w sierpniu\n1945 roku w Krakowie, przetrzymywany by\u0142 najpierw w areszcie Wojew\u00f3dzkiego\nUrz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Publicznego przy pl. Inwalid\u00f3w, a nast\u0119pnie w Wi\u0119zieniu\n\u015bw. Micha\u0142a przy ul. Senackiej. Oskar\u017cony zosta\u0142 o dzia\u0142alno\u015b\u0107 antypa\u0144stwow\u0105\npoprzez przynale\u017cno\u015b\u0107 do Armii Krajowej na terenie Szczyrzyca, Krakowa i Jod\u0142ownika\noraz bezprawne przechowywanie radiowego aparatu nadawczego. Z wi\u0119zienia\nzwolniony zosta\u0142 23 sierpnia 1946 roku [\u2026]\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Bardzo dobrym\nuzupe\u0142nieniem dla powy\u017cszych informacji, s\u0105 wiadomo\u015bci zawarte na kartach\nniedawno opublikowanego tomu I wydawnictwa \u201e\u015aladami Armii Krajowej w\nMa\u0142opolsce. Przewodnik historyczno-krajoznawczy\u201d (wyd. Wojew\u00f3dztwo Ma\u0142opolskie\ni Muzeum AK im. gen. E. Fieldorfa \u201eNila\u201d w Krakowie, Krak\u00f3w 2019), gdzie w\nramach Trasy V: \u017bo\u0142nierze 1 Pu\u0142ku Strzelc\u00f3w Podhala\u0144skich AK w Dolinie Kamienicy,\nmo\u017cemy dowiedzie\u0107 si\u0119 m.in. o Muzeum 1 PSP AK w Szczawie a tak\u017ce o wyj\u0105tkowo\ncennym dla krakowskiego Okr\u0119gu Armii Krajowej, Zrzutowisku \u201eWilga\u201d na Polankach\nnad Szczaw\u0105 pod Wielkim Wierchem. To w\u0142a\u015bnie tam zosta\u0142 zrzucony \u201eGrzbiet\u201d wraz\nz innymi cichociemnymi (w sumie w operacjach przyby\u0142o tam z bazy lotniczej w\npobli\u017cu w\u0142oskiego Brindisi, dwudziestu czterech polskich komandos\u00f3w). W\nwspaniale edytorsko przygotowanej ksi\u0105\u017cce, mo\u017cemy tak\u017ce zobaczy\u0107 fotografi\u0119\neksponatu ze zbior\u00f3w Muzeum AK. Jest to pilotka u\u017cyta w\u0142a\u015bnie przez Przemys\u0142awa\nBystrzyckiego, podczas skoku ze spadochronem na wspomnian\u0105 ju\u017c plac\u00f3wk\u0119\nzrzutow\u0105 \u201eWilga\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Tekst i rysunek\nportretowy Przemys\u0142awa Bystrzyckiego: Artur Jachna<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zupe\u0142nie niedawno, bo 23 maja 2020 r. min\u0119\u0142a 97. rocznica przyj\u015bcia na \u015bwiat, jednego z kilkudziesi\u0119ciu spadochroniarzy Armii Krajowej zwanych obecnie przez historyk\u00f3w i publicyst\u00f3w cichociemnymi, kt\u00f3rych losy \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 … <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13922,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,11,2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13915"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13915"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13915\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13922"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13915"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13915"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13915"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}