{"id":13887,"date":"2020-06-05T10:12:32","date_gmt":"2020-06-05T08:12:32","guid":{"rendered":"http:\/\/patriotycznykrakow.pl\/?p=13887"},"modified":"2021-08-24T12:18:40","modified_gmt":"2021-08-24T10:18:40","slug":"o-kombatanckim-wymiarze-patriotyzmu-prymasa-stefana-wyszynskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/2020\/06\/05\/o-kombatanckim-wymiarze-patriotyzmu-prymasa-stefana-wyszynskiego\/","title":{"rendered":"O kombatanckim wymiarze patriotyzmu Prymasa Stefana Wyszy\u0144skiego"},"content":{"rendered":"\n<p><p style=\"text-align: justify;\">Prymas\nTysi\u0105clecia Stefan Wyszy\u0144ski wielokrotnie dawa\u0142 swoim \u017cyciem \u015bwiadectwa swojego\numi\u0142owania Polski i polsko\u015bci. Pracuj\u0105c na rzecz wzmocnienia wiary i Ko\u015bcio\u0142a,\n\u0142\u0105czy\u0142 warto\u015bci chrze\u015bcija\u0144skie z humanistycznymi i narodowymi. W wyst\u0105pieniach\npublicznych i pismach pozostawi\u0142 \u015blady swoich przemy\u015ble\u0144 i s\u0105d\u00f3w. Warto dzi\u015b,\npo prawie czterech dekadach od odej\u015bcia tego wybitnego duchownego i\nzatroskanego o rodak\u00f3w wizjonera, odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do jego rozwa\u017ca\u0144, kt\u00f3rych wyniki\nodszuka\u0107 mo\u017cna w rozmaitych formach zapisu (np. na stronie internetowej\nPolskiego Radia znajduje si\u0119 wspania\u0142a audio \u2013 biblioteka, dzi\u0119ki kt\u00f3rej mo\u017cemy\nods\u0142uchiwa\u0107 publiczne wypowiedzi kardyna\u0142a Wyszy\u0144skiego). Uporz\u0105dkowane s\u0105 one zazwyczaj\nzgodnie z chronologi\u0105, zawieraj\u0105c w poszczeg\u00f3lnych dzie\u0142ach kilka lub wi\u0119cej\nw\u0105tk\u00f3w tematycznych. Prymas Polski ks. Stefan Wyszy\u0144ski cz\u0119sto odnosi\u0142 si\u0119 do\nbie\u017c\u0105cej sytuacji Ko\u015bcio\u0142a i wiernych w Polsce, szczeg\u00f3lnie \u017ce czasy nie by\u0142y\nspokojne, a komunistyczna w\u0142adza stara\u0142a si\u0119 jak najmocniej kontrolowa\u0107\nwszystko i wszystkich. Pami\u0119tajmy te\u017c, \u017ce panowa\u0142a ostra cenzura. Nie wszystkie\nu\u017cywane przez ks. Prymasa niuanse i aluzje s\u0105 ju\u017c dzisiaj zrozumia\u0142e, niekt\u00f3re\nwymagaj\u0105 g\u0142\u0119bokiej wiedzy o epoce PRL-u i stosunkach Pa\u0144stwo \u2013 Ko\u015bci\u00f3\u0142 w tym\nczasie, a od 1978 r. r\u00f3wnie\u017c znajomo\u015bci stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych, ze wzgl\u0119du\nna rozpocz\u0119cie pontyfikatu przez papie\u017ca Polaka Jana Paw\u0142a II. Tutaj jednak\nchcia\u0142bym skupi\u0107 si\u0119 na wypowiedziach o charakterze bardziej og\u00f3lnym, rzek\u0142bym\nwr\u0119cz fundamentalnym i ponadczasowym. Wynikaj\u0105ce z teologii i filozofii\nstwierdzenia, mog\u0105 wszak wymyka\u0107 si\u0119 czasowi i stanowi\u0107 zach\u0119t\u0119 do refleksji\ndla ludzi w r\u00f3\u017cnych epokach.<\/p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"626\" height=\"815\" src=\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Portret_Stefana_Wyszy\u0144skiego_z_Auli_KUL.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13890\" srcset=\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Portret_Stefana_Wyszy\u0144skiego_z_Auli_KUL.jpg 626w, https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Portret_Stefana_Wyszy\u0144skiego_z_Auli_KUL-230x300.jpg 230w\" sizes=\"(max-width: 626px) 100vw, 626px\" \/><figcaption> <br><strong>Portret kard. Stefana Wyszy\u0144skiego z auli KUL, autor Zbigniew Koty\u0142\u0142o. Creative Commons.<\/strong><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p><p style=\"text-align: justify;\">W homilii\nwyg\u0142oszonej do kombatant\u00f3w, 5 stycznia 1979 r., kardyna\u0142 Stefan Wyszy\u0144ski\nprzedstawi\u0142 zebranym weteranom II wojny \u015bwiatowej (a zapewne mogli tam by\u0107 i\nbohaterowie walk o granice polskie w latach 1918-1921), posta\u0107 Jezusa Chrystusa\njako wz\u00f3r patrioty, kt\u00f3ry te\u017c mia\u0142 Ojczyzn\u0119, mimo i\u017c nie wszyscy sobie to u\u015bwiadamiaj\u0105.\nWzywaj\u0105c do uwa\u017cnego czytania Ewangelii, Stefan Wyszy\u0144ski stwierdzi\u0142, i\u017c: \u201eChrystus\njest wzorem wi\u0119zi z ziemi\u0105 ojczyst\u0105, z kr\u00f3lestwem na Syjonie i z ojczyzn\u0105\nniebiesk\u0105, dziedzictwem Ojca wszystkich lud\u00f3w i narod\u00f3w\u201d. Dalej m\u00f3wca\npodkre\u015bli\u0142, i\u017c Chrystus kultywowa\u0142 wszystkie tradycje ludu \u017cydowskiego, \u017ce\npodda\u0142 si\u0119 wszystkiemu w swej ziemskiej Ojczy\u017anie, za wyj\u0105tkiem grzechu\noczywi\u015bcie. Z Nowego Testamentu wynika, \u017ce Jezus nie tylko zna\u0142, ale i rozumia\u0142\ncodzienne strapienia swoich ziomk\u00f3w, \u201etroszczy\u0142 si\u0119 o uprawy rolne i o winnice,\no ptaki niebieskie i lilie polne, bliskie Mu by\u0142y wszystkie sprawy i k\u0142opoty\nludzi. Chocia\u017c wiedzia\u0142, \u017ce kr\u00f3lestwo Jego nie jest z tego \u015bwiata, bo inaczej\n\u017co\u0142nierze biliby si\u0119, aby nie by\u0142 wydany \u017bydom, jednak\u017ce mi\u0142owa\u0142 t\u0119 ziemi\u0119\u201d.\nDalej ks. Prymas wypowiedzia\u0142 do kombatant\u00f3w s\u0142owa, kt\u00f3re wi\u0105za\u0142y si\u0119 z ich\n\u017co\u0142nierskim etosem, a szczeg\u00f3lnie z cen\u0105 jak\u0105 p\u0142acili Polacy walcz\u0105cy za sw\u00f3j\nkraj, broni\u0105c Ojczyzny przed dwoma okupantami: Niemcami i Sowietami (oczywi\u015bcie\nw tamtych czasach nie mog\u0142o to by\u0107 wypowiedziane wprost, ale wszyscy\nzebrani&nbsp; na spotkaniu z Hierarch\u0105\nrozumieli jego intencje). R\u00f3wnie\u017c kombatant, by\u0142y kapelan Armii Krajowej, ks.\nStefan Wyszy\u0144ski stwierdzi\u0142 jednoznacznie zwracaj\u0105c si\u0119 dalej do innych by\u0142ych\n\u017co\u0142nierzy: \u201eZ Ewangelii mo\u017cemy si\u0119 uczy\u0107 patriotyzmu. W moralno\u015bci\nchrze\u015bcija\u0144skiej ta cnota jest tak niezwyk\u0142a i wielka, \u017ce cz\u0119sto nasi\nwieszczowie powtarzaj\u0105 za Pismem \u015bwi\u0119tym, i\u017c jest rzecz\u0105 donios\u0142\u0105 i mi\u0142\u0105\numiera\u0107 za ojczyzn\u0119. Chrystus m\u00f3wi\u0142, \u017ce nie ma wi\u0119kszej mi\u0142o\u015bci nad t\u0119, gdy\nkto\u015b \u017cycie swoje daje za braci\u201d. Tak, w\u015br\u00f3d weteran\u00f3w walki o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 te\ns\u0142owa, nie by\u0142y wo\u0142aniem na puszczy, nie pozostawa\u0142y bez echa. Duchowny odwo\u0142a\u0142\nsi\u0119 te\u017c do tematu, kt\u00f3ry nale\u017cy do najwa\u017cniejszych dla by\u0142ych \u017co\u0142nierzy \u2013\nupami\u0119tnienia towarzyszy broni, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w boju lub te\u017c zmarli w p\u00f3\u017aniejszym\nczasie. Prymas Polski wyg\u0142osi\u0142 pe\u0142ne godno\u015bci s\u0142owa nios\u0105ce otuch\u0119 dla tych,\nkt\u00f3rzy prze\u017cyli: \u201eChwalebna \u015bmier\u0107 bohater\u00f3w wpisana jest w dzieje narodu. I\nprzypomina ofiarnie padaj\u0105cych na tej ziemi, \u017ce \u017cycie ich dopiero si\u0119 zaczyna.\nZaczyna si\u0119 w chwale Ojca, umiej\u0105cego doceni\u0107 wiernego s\u0142ug\u0119, kt\u00f3ry \u015bwiadom\nswojego szczytnego pos\u0142annictwa i powo\u0142ania s\u0142u\u017cy\u0142 Bogu i ojczy\u017anie,\nwype\u0142niaj\u0105c zlecone mu zadania\u201d.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p><p style=\"text-align: justify;\">Prymas Stefan\nWyszy\u0144ski w swojej homilii odnosi\u0142 si\u0119 do szeregu wydarze\u0144 czy te\u017c postaci historycznych\n(np. J\u00f3zef Pi\u0142sudski i W\u0142adys\u0142aw Sikorski) a tak\u017ce buduj\u0105cych przyk\u0142ad\u00f3w z\nliteratury pi\u0119knej (szczeg\u00f3lnie do dzie\u0142 Henryka Sienkiewicza). Najbardziej istotna\nby\u0142a tutaj sze\u015b\u0107dziesi\u0105ta rocznica odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 \u2013\nwszak niespe\u0142na dwa miesi\u0105ce wcze\u015bniej \u2013 co prawda nieoficjalnie \u2013 wielu\nPolak\u00f3w wspomina\u0142o listopadowe wydarzenia 1918 r. W\u0142adza tzw. ludowa, wola\u0142a\nwidzie\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142o niepodleg\u0142o\u015bci w\u2026 rewolucji bolszewickiej w Rosji. Taka\ndygresja, nie mog\u0142a oczywi\u015bcie znale\u017a\u0107 si\u0119 w oficjalnej mowie najwy\u017cszego rang\u0105\npolskiego przedstawiciela Ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego, jednak gorycz \u201ebia\u0142ych\nplam\u201d i wielu narzucanych kolejnym pokoleniom m\u0142odych Polak\u00f3w przek\u0142ama\u0144\nhistorycznych, by\u0142a wsp\u00f3lna dla starszych pokole\u0144 patriot\u00f3w. <\/p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"964\" height=\"606\" src=\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/img602-\u2014-kopia1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-13891\" srcset=\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/img602-\u2014-kopia1.jpg 964w, https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/img602-\u2014-kopia1-300x189.jpg 300w, https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/img602-\u2014-kopia1-768x483.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 964px) 100vw, 964px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><p style=\"text-align: justify;\">Pami\u0119tajmy, i\u017c\nomawiana tutaj w zwi\u0105zanych z patriotyzmem homilia ks. Prymasa g\u0142oszona by\u0142a\nniespe\u0142na trzy miesi\u0105ce po wyborze na Stolic\u0119 Piotrow\u0105 kardyna\u0142a z Krakowa, ks.\nKarola Wojty\u0142y. To bezprecedensowe wydarzenie stanowi\u0142o punkt zwrotny w\ndziejach PRL-u, staj\u0105c si\u0119 pocz\u0105tkiem drogi do upadku systemu komunistycznego w\nEuropie \u015brodkowej i wschodniej. Stefan Wyszy\u0144ski podzieli\u0142 si\u0119 z zebranymi\nseniorami swoimi przemy\u015bleniami na temat nowego Ojca \u015awi\u0119tego, w takich m.in. s\u0142owach:\n\u201ejest to syn polskiej ziemi. On nas rozumie. Do\u015bwiadczy\u0142 wiele we wsp\u00f3lnym\ntrudzie Episkopatu Polski. Zna t\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107, nie trzeba jej wyja\u015bnia\u0107 na\nWatykanie. Odczu\u0142em to dobrze w pierwszej rozmowie po wyborze Jana Paw\u0142a II.\nChocia\u017c pracuje on na dobro wszystkich lud\u00f3w i narod\u00f3w, [\u2026] jednak\u017ce sam\npodkre\u015bla: jestem polskim biskupem, synem ziemi polskiej, dzieckiem polskiej\nrodziny. Rozumiem Polsk\u0119, kocham j\u0105, jestem jej wierny\u201d. Dalej Kardyna\u0142\npodkre\u015bli\u0142 analogie wyst\u0119puj\u0105ce pomi\u0119dzy Jezusem Chrystusem g\u0142osz\u0105cym Dobr\u0105\nNowin\u0119 na polach i wzg\u00f3rzach, a Karolem Wojty\u0142\u0105, kt\u00f3ry tak sobie upodoba\u0142\nwycieczki piesze i wodne, a w pi\u0119knych okoliczno\u015bciach przyrody napisa\u0142 wiele swych\nznacz\u0105cych pism teologicznych i filozoficznych. Prymas stwierdzi\u0142 w\npodsumowaniu tego\u017c w\u0105tku swojego kazania: \u201ejak Chrystus urodzony w Betlejemie,\npochodz\u0105cy z konkretnego narodu, by\u0142 dla ca\u0142ej rodziny ludzkiej, tak dzisiaj \u2013 ci\u0105gle\nwybaczcie te zestawienia \u2013 Jan Pawe\u0142 II, syn polskiej matki, urodzony w\nWadowicach, jest r\u00f3wnie\u017c dla ca\u0142ej ludzko\u015bci\u201d. Prymas Polski dziel\u0105c si\u0119 tak\npokrzepiaj\u0105cymi refleksjami z weteranami, chcia\u0142 pokaza\u0107 i\u017c jest jeszcze\nnadzieja dla Polski i Polak\u00f3w. W trudnych latach za \u201e\u017celazn\u0105 kurtyn\u0105\u201d wielu\nrodak\u00f3w wpad\u0142o w kompleksy, czuj\u0105c si\u0119 kim\u015b gorszym, pozbawionym wielu szans\nmo\u017cliwych dla spo\u0142ecze\u0144stw zachodnich. Wyst\u0105pienie Stefana Wyszy\u0144skiego by\u0142o\njednym z element\u00f3w przygotowuj\u0105cych polskich katolik\u00f3w do maj\u0105cej nast\u0105pi\u0107 ju\u017c\nza kilka miesi\u0119cy, w tym\u017ce 1979 r., pierwszej papieskiej pielgrzymki do umi\u0142owanego\nprzez Ojca \u015awi\u0119tego kraju nad Wis\u0142\u0105, pa\u0144stwa z Wadowicami, Krakowem i\nCz\u0119stochow\u0105.<\/p><\/p>\n\n\n\n<p>Tekst: Artur\nJachna<\/p>\n\n\n\nPrymas Stefan Wyszy\u0144ski na spotkaniu z wiernymi &#8211; fotografia: Domena publiczna.\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prymas Tysi\u0105clecia Stefan Wyszy\u0144ski wielokrotnie dawa\u0142 swoim \u017cyciem \u015bwiadectwa swojego umi\u0142owania Polski i polsko\u015bci. Pracuj\u0105c na rzecz wzmocnienia wiary i Ko\u015bcio\u0142a, \u0142\u0105czy\u0142 warto\u015bci chrze\u015bcija\u0144skie z humanistycznymi i narodowymi. W wyst\u0105pieniach &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":13889,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,11,2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13887"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13887"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13887\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13889"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13887"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13887"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13887"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}