Arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf, austriacki nast\u0119pca tronu, syn cesarza Franciszka J\u00f3zefa do dzi\u015b wzbudza zainteresowanie. Mo\u017cna nawet powiedzie\u0107, \u017ce jest on \u201ejedn\u0105 z ikon popkultury\u201d. Sta\u0142o si\u0119 tak przede wszystkim z powodu jego tragicznego zgonu w Mayerlingu. Rzeczywi\u015bcie by\u0142o to wydarzenie zagadkowe i niepokoj\u0105ce. Rzadko si\u0119 przecie\u017c zdarza, aby nast\u0119pca tronu wielkiej monarchii odbiera\u0142 sobie \u017cycie i to bez jakiego\u015b wyra\u017anego powodu. <\/p>\n\n\n\n
Do podtrzymywania legendy przyczyni\u0142y si\u0119 filmy o tragicznej mi\u0142o\u015bci zako\u0144czonej \u015bmierci\u0105 zakochanej pary, czyli arcyksi\u0119cia Rudolfa i hrabianki Marii Vetsery, a nakr\u0119cono ich kilka, oraz popularna literatura. Jak zawsze dzieje si\u0119 w przypadku niezwyk\u0142ych wydarze\u0144, do dzi\u015b pojawiaj\u0105 si\u0119 coraz to nowe wersje i coraz bardziej sensacyjne hipotezy na temat tego, co naprawd\u0119 wydarzy\u0142o si\u0119 w pa\u0142acu my\u015bliwskim Mayerling 30 stycznia 1889 r. Jedno jest pewne \u2013 \u015bmier\u0107 arcyksi\u0119cia Rudolfa by\u0142a dla mieszka\u0144c\u00f3w habsburskiej monarchii, a wi\u0119c i dla krakowian, znacz\u0105cym wydarzeniem.<\/p>\n\n\n\n
Gdy \u015bwiat dowiedzia\u0142 si\u0119 o tragedii, jaka mia\u0142a miejsce w Mayerlingu, pod Wawelem \u017cywe jeszcze by\u0142y wspomnienia pobytu arcyksi\u0119cia Rudolfa w Krakowie. Na prze\u0142omie czerwca i lipca 1887 nast\u0119pca tronu odwiedzi\u0142 Galicj\u0119. W czasie tej wizyty nie m\u00f3g\u0142, rzecz jasna, omin\u0105\u0107 nie tylko sto\u0142ecznego Lwowa, lecz tak\u017ce Krakowa, kt\u00f3ry w tym czasie niebezpodstawnie aspirowa\u0142 do rangi kulturalnej stolicy ca\u0142ej Polski. W podr\u00f3\u017cy arcyksi\u0119ciu Rudolfowi towarzyszy\u0142a jego ma\u0142\u017conka Stefania, ksi\u0119\u017cniczka belgijska. Arcyksi\u0105\u017c\u0119ca para przyby\u0142a do Krakowa 28 czerwca i opu\u015bci\u0142a miasto rankiem 1 lipca.<\/p>\n\n\n\n
Pracowita wizyta<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Gdy poci\u0105g wioz\u0105cy nast\u0119pc\u0119 tronu i jego ma\u0142\u017conk\u0119 zatrzyma\u0142 si\u0119 na krakowskim dworcu, dostojnych go\u015bci jako pierwszy powita\u0142 ks. biskup Albin Dunajewski. Nast\u0119pnie arcyksi\u0105\u017c\u0119 dokona\u0142 przegl\u0105du kompanii piechoty z 13. pu\u0142ku, czyli \u201eKrakowskich Dzieci\u201d, arcyksi\u0119\u017cna za\u015b przywita\u0142a si\u0119 z damami, kt\u00f3re jej przedstawiano. Trzy panie: namiestnikowa Zaleska, marsza\u0142kowa Tarnowska i ksi\u0119\u017cniczka Windischgraetz, ofiarowa\u0142y ma\u0142\u017conce nast\u0119pcy tronu bukiety. Jan Tarnowski, marsza\u0142ek krajowy wyg\u0142osi\u0142 powitaln\u0105 mow\u0119. Przemawia\u0142 po polsku i po rusi\u0144sku, czyli po ukrai\u0144sku. Arcyksi\u0105\u017c\u0119 podzi\u0119kowa\u0142 za pi\u0119kne powitanie. Zapewni\u0142, i\u017c cieszy si\u0119, \u017ce poznaje pi\u0119kn\u0105 Galicj\u0119, oraz zapewni\u0142 o swojej sympatii do obu zamieszkuj\u0105cych t\u0119 krain\u0119 narodowo\u015bci. W Barbakanie dostojn\u0105 par\u0119 wita\u0142 Feliks Szlachtowski, prezydent miasta.<\/p>\n\n\n\n
Cztery dni, jakie arcyksi\u0119stwo sp\u0119dzili w Krakowie, by\u0142y niezwykle pracowite. Mi\u0119dzy 28 a 30 czerwca para arcyksi\u0105\u017c\u0119ca zwiedzi\u0142a mi\u0119dzy innymi: katedr\u0119 na Wawelu, Uniwersytet Jagiello\u0144ski, Akademi\u0119 Umiej\u0119tno\u015bci, Szko\u0142\u0119 Sztuk Pi\u0119knych, gimnazjum \u015bw. Anny, \u017ce\u0144sk\u0105 szko\u0142\u0119 \u015bw. Scholastyki, siedzib\u0119 Bractwa Kurkowego, a tak\u017ce star\u0105 synagog\u0119 na Kazimierzu. Odwiedzili te\u017c Czartoryskich na Woli Justowskiej oraz Tarnowskich na Szlaku. Uczestniczyli r\u00f3wnie\u017c w Wiankach oraz zwiedzili kopalni\u0119 soli w Wieliczce. Arcyksi\u0105\u017c\u0119 dokona\u0142 na B\u0142oniach przegl\u0105du 1. pu\u0142ku u\u0142an\u00f3w, a na Uniwersytecie przyj\u0105\u0142 tytu\u0142 doktora honoris causa, a w Szkole Sztuk Pi\u0119knych dwa obrazy p\u0119dzla samego mistrza Matejki. Rzecz jasna Rudolf i Stefania, jak przysta\u0142o na cz\u0142onk\u00f3w Domu Panuj\u0105cego, odwdzi\u0119czyli si\u0119 miastu. Donosi\u0142 o tym \u201eCzas\u201d, zamieszczaj\u0105c informacj\u0119, \u017ce \u201eIch Ces. i Kr\u00f3l. Wysoko\u015bci Najdostojniejszy arcyksi\u0105\u017c\u0119 nast\u0119pca tronu i Najdostojniejsza Jego Ma\u0142\u017conka raczyli naj\u0142askawiej z okazji pobytu w Krakowie przeznaczy\u0107 na ubogich sum\u0119 2000 z\u0142r. w.a.\u201d Z pewno\u015bci\u0105 prezenty te ucieszy\u0142y miejscowych, ale dla krakowian, a zw\u0142aszcza dla krakowskiej profesury, wi\u0119ksze znaczenie mia\u0142y s\u0142owa, jakie arcyksi\u0105\u017c\u0119 wypowiedzia\u0142 podczas wizyty na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim. Brzmia\u0142y one: \u201e\u017bycz\u0119 wam, a\u017ceby\u015bcie krzewili patriotyzm i nauk\u0119 Zachodu na daleki Wsch\u00f3d nie\u015bli\u201d. Mo\u017cna podejrzewa\u0107, \u017ce zdaniem arcyksi\u0119cia \u00f3w \u201edaleki Wsch\u00f3d\u201d zaczyna\u0142 si\u0119 ju\u017c w Micha\u0142owicach.<\/p>\n\n\n\n
Dramatyczne wydarzenia<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
Jak wida\u0107, arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf zostawi\u0142 po sobie w Krakowie dobre wspomnienia. Dlatego te\u017c ze zgroz\u0105 i zdumieniem czytali krakowianie notatk\u0119, kt\u00f3r\u0105 w czwartek 31 stycznia 1887 r. zamie\u015bci\u0142 \u201eCzas\u201d: \u201eNajdostojniejszy Nast\u0119pca tronu uda\u0142 si\u0119 przedwczoraj na polowanie do Mayerling ko\u0142o Baden i zaprosi\u0142 kilku go\u015bci my\u015bliwych, a mianowicie ksi\u0119cia Filipa Koburga i hr. Hoyos. Jego Cesarska Wysoko\u015b\u0107 by\u0142 jednak onegdaj nieco niezdr\u00f3w i dlatego musia\u0142 usprawiedliwi\u0107 swoj\u0105 nieobecno\u015b\u0107 przy naznaczonym w Burgu Najwy\u017cszym obiedzie familijnym. Gdy go\u015bcie my\u015bliwi dzi\u015b rano si\u0119 zebrali, a Najdostojniejszy Arcyksi\u0105\u017c\u0119 si\u0119 nie zjawi\u0142, zacz\u0119li si\u0119 oni natychmiast dopytywa\u0107 o Arcyksi\u0119cia i przera\u017ceni zostali najbole\u015bniejsz\u0105 wiadomo\u015bci\u0105, i\u017c Najdostojniejszy Nast\u0119pca tronu wskutek ataku apoplektycznego wyzion\u0105\u0142 swego szlachetnego ducha\u201d. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce krakowska Rada Miejska b\u0142yskawicznie zareagowa\u0142a na t\u0119 tragiczn\u0105 wiadomo\u015b\u0107. Z powodu nieobecno\u015bci prezydenta Szlachtowskiego wiceprezydent Friedlein zwo\u0142a\u0142 natychmiast nadzwyczajn\u0105 sesj\u0119. Radni bez \u017cadnej dyskusji i jednog\u0142o\u015bnie postanowili wyrazi\u0107 najg\u0142\u0119bsz\u0105 bole\u015b\u0107 oraz prosi\u0107 prezydenta, \u201eaby wyrazy ich uczu\u0107 z\u0142o\u017cy\u0142 u st\u00f3p tronu\u201d. Postanowiono te\u017c \u201ewzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w pogrzebie Nast\u0119pcy tronu przez osobn\u0105 deputacj\u0119, kt\u00f3rej sk\u0142ad oznaczy Prezydent miasta\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Dopiero 5 lutego 1889 r., opieraj\u0105c si\u0119 na informacjach podanych przez wiede\u0144sk\u0105 gazet\u0119 \u201eNeue Freie Presse\u201d, krakowski \u201eCzas\u201d doni\u00f3s\u0142, \u017ce arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo.<\/p>\n\n\n\n
Plotki i pog\u0142oski<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
W\u015br\u00f3d wielonarodowej ludno\u015bci Austro-W\u0119gier kr\u0105\u017cy\u0142y pog\u0142oski, i\u017c arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf nie zmar\u0142 w Mayerlingu. Ch\u0142opi w zaborze austriackim jeszcze w wiele lat po mayerli\u0144skiej tragedii wierzyli, \u017ce arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf w przebraniu chodzi po wsiach i nie tylko broni ich mieszka\u0144c\u00f3w przed uciskiem w\u0142adz, ale przede wszystkim uczy si\u0119, jak m\u0105drze oraz sprawiedliwie rz\u0105dzi\u0107. Pewien wsp\u00f3\u0142czesny uczony posun\u0105\u0142 si\u0119 nawet do postawienia do\u015b\u0107 ryzykownej tezy, \u017ce \u201ete przekonania mia\u0142y zwi\u0105zek i wp\u0142yw na rodz\u0105cy si\u0119 w\u0142a\u015bnie polityczny ruch ludowy\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Legendy \u017cyj\u0105 zdumiewaj\u0105co d\u0142ugo. W zbiorach krakowskiego Muzeum Etnograficznego znajduje si\u0119 opowie\u015b\u0107 zapisana w 1916 r. przez nauczycielk\u0119 z Mogilan pani\u0105 Eleonor\u0119 Markiewiczow\u0105: \u201eA \u017ceby tak Rudolf przyszed\u0142 ze swojem wojskiem toby ju\u017c dawno by\u0142 koniec, bo cho\u0107 ta i w ksi\u0105\u017ckach pisz\u0105, \u017ce Rudolf umar\u0142, to to nieprawda, bo on \u017cyje ino jest bardzo daleko za morzem. Jak si\u0119 dowiedzia\u0142, \u017ce tu u nas wojna i \u017ce znowu naszemu Cesarzowi by\u0142o \u00bbduszno\u00ab, tak zebra\u0142 strasznie du\u017co wojsko i chcia\u0142 ojcu i\u015b\u0107 na pomoc \u2013 ale c\u00f3\u017c kiedy go nieprzyjaciele \u2013 ju\u015bci pewnie te Angliki \u2013 nie chcieli bez swoje kraje przepu\u015bci\u0107. I tak si\u0119 biedak do\u015b\u0107 tym natrapi\u0142\u201d. Zdaniem podkrakowskich w\u0142o\u015bcian arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf wr\u00f3ci\u0142 w tej sytuacji sam. Widzia\u0142a go dziewczyna w Libertowie. Szed\u0142 przez pole i wygl\u0105da\u0142 dok\u0142adnie tak, jak na obrazku w ksi\u0105\u017cce. Wiadomo przecie\u017c, \u017ce czas nie niszczy legend ani legendarnych postaci.<\/p>\n\n\n\n
Arcyksi\u0105\u017c\u0119 Rudolf, austriacki nast\u0119pca tronu, syn cesarza Franciszka J\u00f3zefa do dzi\u015b wzbudza zainteresowanie. Mo\u017cna nawet powiedzie\u0107, \u017ce jest on \u201ejedn\u0105 z ikon popkultury\u201d. Sta\u0142o si\u0119 tak przede wszystkim z powodu … <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":11607,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11605"}],"collection":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11605"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11605\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11607"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11605"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11605"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11605"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
![\"\"](\"https:\/\/patriotycznykrakow.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/4-5.png\")
<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"