Pilot Dywizjonu 316 Władysław Balon – kolega z klasy Karola Wojtyły

Historia Gimnazjum im. Marcina Wadowity w Wadowicach wpisana jest w historię wielu wybitnych postaci, do których zaliczyć można między innymi Karola Wojtyłę, Józefa Bilczewskiego, Edmunda Wojtyłę, Franciszka Mączyńskiego, Leona Nowotarskiego, Emila Zegadłowicza, Mieczysława Kotlarczyka. Obok nich uczyło się w nim wielu przyszłych wojskowych takich jak słynny mjr Leopold Lis Kula, gen. Walerian Czuma dowódca obrony Warszawy w 1939 r., gen. Wojciech Dobija, mjr Kazimierz Stanisław Szpądrowski.

Zdjęcie rocznika maturalnego z 1938 r.
W górnym rzędzie od lewej: Zygmunt Selinger, Zbigniew Nowobilski, Józef Michoń, Zygmunt Kręcioch, Zdzisław Piotrowski, Leopold Zweig, Mieczysław Nowobilski, Stanisław Banaś. Rząd drugi od lewej: Jan Kuś, Karol Kurek, Bolesław Pomezański, Stanisław Magiera, Włodzimierz Piotrowski, Tomasz Romański, Jan Wolczko, Antoni Bohdanowicz, Kazimierz Bik, Jan Banaś, Zdzisław Przybyło, Witold Karpiński. W rzędzie dolnym od lewej: Karol Wojtyła, Zbigniew Gałuszka, Stanisław Jura, Jerzy Kluger, Zdzisław Bernaś, Wiktor Kęsek, Teofil Bojeś, Tadeus Bryzek, Eugeniusz Mróz, Rudolf Kogler, Józef Wąsik, Władysław Balon, Stanisław Bartosik, Szczepan Mogielnicki, Eugeniusz Filek, Zbigniew Siłkowski. Siedzą profesorowie: Julian Kucharski, Czesław Panczakiewicz, Jan Gebhardt, ks. Edward Zacher, dyrektor Jan Królikiewicz, Mirosław Moroz, Tadeusz Szeliski,
Ludwik Jach, Józef Borowiec, Józef Fijałek

Do grona wojskowych należy również zaliczyć pilota ppor. Władysława Balona. Urodził się 26 października 1920 r. w Przeciszowie – miejscowości położonej w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim. Tam skończył szkołę podstawową, której obecnie kontynuatorką jest Szkoła Podstawowa nr 2 im. Jana Pawła II. Potem rozpoczął naukę w Gimnazjum Wadowickim. Wraz z Karolem Wojtyłą oraz innymi kolegami zadał maturę w 1938 r.

Został następnie studentem Szkoły Podchorążych Lotnictwa w Dęblinie (wraz z innym kolegą z klasy Antonim Galwinem późniejszym pilotem Dywizjonu 318 Gdańskiego), brał udział w kampanii wrześniowej, a następnie służył jako podporucznik pilot Dywizjonu 316 Warszawskiego w Wielkiej Brytanii.

         Odznaka Dywizjonu 316

Dywizjon ten został sformowany 15 lutego 1941 roku w miejscowości Pembrey w Walii. Składał się z lotników, 113. i 114. eskadry myśliwskiej oraz 1. pułku warszawskiego. Odznaka dywizjonu przedstawiała sowę na tle trójkątnej tarczy, a u dołu umieszczono napis SQ – dywizjon oraz numer dywizjonu – 316 (była to odznaka 113. eskadry myśliwskiej 1. pułku warszawskiego). Pierwszym dowódcą z ramienia RAF został s/ldr Donavan, a polskim – kpt. pil. Juliusz Frey. Święto dywizjonu wyznaczono na dzień 25 marca, jako pamiątkę wykonania pierwszego lotu bojowego – w 1941 roku. Właśnie w tym dniu klucze samolotów osłaniały konwoje morskie w Kanale Bristolskim. 1 kwietnia doszło do pierwszej walki z samolotem niemieckim, w wyniku czego por. Aleksander Gabszewicz zapisał na swym koncie pierwsze zestrzelenie dywizjonu 316. Na początku czerwca 1941 roku dywizjon został usamodzielniony, istniał do 12 grudnia 1946 r.

ppor. Władysław Balon

Władysław Balon zginął w czasie lotu treningowego 28 sierpnia 1942 r., gdy jego „Spitfire” nr AD 313 wpadł do morza nad zatoką Bridlington. Spoczywa na cmentarzu kościelnym St. Catherine w Leconfield (Anglia).

Kościół św. Katarzyny w Leconfield
fot. Stephen Horncastle

Opracowanie Mariusz Jabłoński – na podstawie :
zobacz: http://www.wadowita.net/rocznik1938.php
zobacz: Kazimierz Kabziński , Historia szkoły w Przeciszowie – Podlesiu 1910-2000, Kraków 2014
zobacz: https://niebieskaeskadra.pl/?control=8&id=34&title=balon-wladyslaw
zobacz: http://www.sww.w.szu.pl/index.php?id=polska_316_dywizjon